Jedna osoba preminula od side, otkriveno 39 novih slučajeva
U Crnoj Gori je prošle godine registrovana 41 osoba sa HIV/AIDS-om (sida), a od tog broja 39 su novootkriveni (novodijagnostikovani) slučajevi i dva prethodno evidentirana u zemlji porijekla, dok je jedna osoba preminula od side.
To je navedeno u novom izvještaju Centra za prevenciju i kontrolu zaraznih bolesti Instituta za javno zdravlje Crne Gore (IJZCG). U tom dokumentu, koji je kompletiran početkom juna, konstatovano je da je za 29 odsto porasla stopa novootkrivenih slučajeva infekcija u odnosu na godinu ranije.
Najnoviji podaci pokazuju da je stopa registrovanih HIV/AIDS slučajeva u Crnoj Gori 6,6/100.000 stanovnika
– Pored novodijagnostikovanih slučajeva (39), u ovoj godini su registrovane još dvije prethodno dijagnostikovane osobe, tj. osobe kod kojih je tokom prethodnih godina HIV infekcija dijagnostikovana u zemlji porijekla i koje se po prvi put registruju u našoj zemlji u 2025. godini, što čini da stopa ukupno registrovanih HIV/AIDS slučajeva u Crnoj Gori u 2025. godini iznosi 6,6/100.000 stanovnika – piše u izvještaju IJZCG.
U momentu postavljanja dijagnoze HIV infekcije, od 39 novodijagnostikovanih slučajeva, njih 11 bilo je u stadijumu AIDS-a (sida). Stopa mortaliteta je 0,2/100.000 stanovnika.
Prema podacima iz prispjelih prijava iz ustanova, kod 51 odsto novodijagnostikovanih slučajeva put prenosa infekcije je seksualni kontakt (44 odsto novodijagnostikovanih su MSM – muškarci koji imaju seks sa muškarcima), u 31 odsto slučajeva do infekcije je došlo usljed injektiranja droga, dok je kod ostalih (18 odsto) put prenosa neutvrđen.
Najveći broj novih HIV/AIDS novodijagnostikovanih slučajeva registrovan je na teritoriji opštine Podgorica (16 slučajeva), a potom u Bijelom Polju (5) i Baru (4). U Kotoru i Tivtu registrovana su po dva nova slučaja AIDS-a, a u Beranama, Cetinju, Danilovgradu, Herceg Novom, Plavu, Pljevljima, Rožajama i Ulcinju a po jedan.
Znatno veći broj novodijagnostikovanih čine osobe muškog pola (89 odsto).
– Najveći broj HIV infekcija otkriven je u uzrastu od 20 do 39 godina (73 odsto). Mlađih od 20 godina prilikom otkrivanja HIV infekcije je bilo jedan odsto, a starijih od 49 godina devet odsto. Najveći broj infekcija (91 odsto) otkriven je u dobi koja pripada radnom i reproduktivnom uzrastu od 15 do 49 godina – predočeno je u izvještaju.
Prema dostupnim podacima Klinike za infektivne bolesti Kliničkog centra Crne Gore, u 2025. godini antiretrovirusnu terapiju (ART) započele su 32 HIV inficirane osobe, kao i još dvije osobe sa prethodno dijagnostikovanom infekcijom u zemlji porijekla (osobe koje su tokom 2025. godine nastavile sa liječenjem u Crnoj Gori).
Testiranje na HIV je dobrovoljno i anonimno.
Od 1989. umrlo 73 oboljelih
Epidemija HIV/AIDS-a u Crnoj Gori počela je 1989. godine, kada je prijavljen prvi slučaj i do sada su registrovane 503 oboljele osobe. U istom periodu, 73 osobe su umrle od posljedica AIDS-a.
– Pretpostavlja se da je ovo i zaista bio prvi slučaj, jer u izvještajima nadležnih službi iz ostalih republika bivše SFRJ nije bilo registrovanih slučajeva iz Crne Gore. Prema podacima iz registra za HIV/AIDS, od početka epidemije 1989. godine do kraja 2025. godine registrovane su ukupno 503 osobe inficirane HIV-om (ukupan broj osoba koje su upisane u registar). Od ukupnog broja registrovanih, 39 su osobe sa prethodno dijagnostikovanom HIV infekcijom u zemlji porijekla, koje su u Crnoj Gori, uz regulisan status boravka, nastavile sa liječenjem. Uzimajući u obzir samo novodijagnostikovane osobe, tj. ne uključujući osobe sa prethodno dijagnostikovanom infekcijom u zemlji porijekla, od ukupnog broja osoba inficiranih HIV-om, 41 odsto je u momentu otkrivanja HIV infekcije bilo u stadijumu AIDS-a, a njih 257 je bilo ili u asimptomatskoj fazi ili u simptomatskoj non-AIDS fazi HIV infekcije – navodi se u dokumentu IJZCG.