Arsenijevićev advokat: Dvojica (iz grupe) napadača priznala izvršenje djela, ali neće biti pokrenut krivični postupak

Dva učesnika fizičkog napada na pisca Vladimira Arsenijevića identifikovana su i priznala su izvršenje djela, ali prema stavu dežurnog državnog tužioca Prvog osnovnog javnog tužilaštva u Beogradu da u ovom događaju nema elemenata krivičnog djela, neće biti pokrenut krivični postupak, naveo je u saopštenju advokat Miloš Janković.

- Prema informacijama koje su mi saopštene, policija će podnijeti prekršajne prijave zbog prekršaja iz stava 1 člana 9 Zakona o javnom redu i miru protiv samo dvojice učesnika. Time se, međutim, potpuno zanemaruje činjenica da je napad izvršen u okviru organizovane grupe od oko dvadeset lica. Takav pristup ne samo da isključuje primjenu strožeg stava 3 člana 9 Zakona o javnom redu i miru, kojim je za izvršenje prekršaja u grupi, umjesto novčane kazne od simboličnih 20.000 dinara, propisana kazna zatvora, već se ignoriše i institut saizvršilaštva iz člana 23 Zakona o prekršajima, prema kojem odgovornost snose sva lica koja zajedničkim djelovanjem učestvuju u izvršenju prekršaja - navodi advokat.

Kako kaže, još više ga zabrinjava činjenica da se odustajanjem od krivičnog postupka odustaje i od mogućnosti da se utvrdi da li iza napada postoje podstrekači, organizatori ili širi obrazac koordinisanog nasilja.

- Time država ne samo da propušta da zaštiti konkretnu žrtvu, već i da odgovori na pitanje koje je od interesa za cijelo društvo – ko organizuje i podstiče grupe koje posljednjih mjeseci vrše nasilje nad građanima zbog njihovih političkih stavova ili javnog djelovanja.“

Janković smatra da, ukoliko je takva odluka zaista donijeta, ona predstavlja zabrinjavajuću poruku javnosti.

- Posebno imajući u vidu sve okolnosti pod kojima je izvršen napad – da je Vladimira Arsenijevića uoči najavljenog komemorativnog skupa povodom trideset prve godišnjice genocida u Srebrenici fizički napala organizovana grupa od oko dvadeset lica, da mu je tom prilikom oduzet mobilni telefon, a naročito da se sve dogodilo u kontekstu višegodišnje kampanje targetiranja i ugrožavanja bezbjednosti kojima su bili izloženi on lično i Udruženje KROKODIL, a što je državnim organima dobro poznato - navodi se. 

Prema njegovim riječima, ovdje se ne radi samo o Vladimiru Arsenijeviću, već o brojnim napadima u posljednjem periodu na građanske aktiviste, pripadnike civilnog društva, advokate, novinare, a sada i književnike.

- Zajednički imenitelj tih događaja jeste da su žrtve osobe koje javno ukazuju na nedemokratske pojave, zloupotrebe institucija, korupciju i govor mržnje, dok izvršioci često djeluju kao neformalne, često maskirane grupe, čiji se identitet i eventualna organizovanost rijetko do kraja rasvijetle. Upravo zbog toga posebno zabrinjava utisak da državni organi ovakve slučajeve nastoje da svedu na izolovane incidente ili prekršaje pojedinaca, umjesto da ispitaju njihovu stvarnu prirodu i sve okolnosti pod kojima su izvršeni. Takav pristup neminovno ostavlja utisak institucionalne tolerancije prema politički motivisanom nasilju - kaže advokat.

Advokat ističe da fizički i psihički bol koji je pretrpio Vladimir Arsenijević predstavlja ozbiljnu povredu njegovog dostojanstva i lične bezbjednosti, ali da društvena opasnost koja proizlazi iz izostanka blagovremene, djelotvorne i nepristrasne reakcije državnih organa daleko prevazilazi posljedice koje je pretrpjela jedna žrtva.

- Kada institucije ne utvrde punu odgovornost svih učesnika, kao ni eventualnih podstrekača i organizatora, one javnosti šalju poruku da se politički motivisano nasilje može tolerisati, relativizovati ili svesti na prekršaj sa simboličnim posljedicama. Država koja ne štiti slobodu mišljenja i fizički integritet svojih građana otvara prostor da nasilje postane prihvatljiv način obračuna sa neistomišljenicima. To nije problem samo jednog književnika. To je problem vladavine prava i bezbjednosti svih građana - istakao je Janković.

Navodi da od nadležnih organa očekuje da preispitaju odluku o izostanku krivičnog gonjenja, utvrde odgovornost svih učesnika napada, kao i da ispitaju postojanje podstrekača i organizatora.

- Nedopustivo je da se u sprovedenom postupku ne utvrdi odgovornost svih lica koja su učestvovala u grupnom nasilju, uz izostanak svih zakonom predviđenih mjera zaštite oštećenog, uključujući zaštitnu mjeru zabrane prilaska. Srbija ne smije postati društvo u kojem privilegovane grupe određuju granice slobode govora, a institucije njihovo postupanje tolerišu uz potpunu nekažnjivost. Vladavina prava postoji samo onda kada zakon jednako važi za sve – bez obzira na političke stavove žrtve ili identitet učinilaca - zaključuje.

Podsjetimo, pisac i programski direktor festivala „KROKODIL“ Vladimir Arsenijević pretučen je 11. jula ispod Brankovog mosta u Beogradu, kada ga je napala grupa huligana. Kako je tada naveo na društvenim mrežama, nakon što je izašao iz taksija s namjerom da očisti prostor na kojem je tog dana bila planirana komemoracija žrtvama Srebrenice, grupa huligana brutalno ga je napala, udarala ga po glavi i šutirala. Napadači su mu oduzeli i mobilni telefon, a prostor ispod Brankovog mosta potpuno je vandalizovan.