MEP: Ispunjeni ključni uslovi za zatvaranje Poglavlja 22
Vlada Crne Gore usvojila je finalnu pregovaračku poziciju i Izvještaj o ispunjavanju završnih mjerila za Poglavlje 22 – Regionalna politika i koordinacija strukturnih instrumenata, čime su, prema saopštenju Ministarstva evropskih poslova (MEP), ispunjeni ključni uslovi iz svih šest završnih mjerila i stvorene pretpostavke za zatvaranje ovog poglavlja. Prema procjenama predstavljenim u okviru finansijskog paketa za pristupanje, ukupni budžetski efekat članstva Crne Gore u Evropskoj uniji u periodu od 2028. do 2034. godine mogao bi iznositi oko 3,2 milijarde eura.
Iz Ministarstva evropskih poslova saopštili su da je planirano da Poglavlje 22 bude među posljednjim poglavljima koja će Crna Gora zatvoriti u decembru, u završnici pregovaračkog procesa.
– Ispunjavanje završnih mjerila rezultat je zajedničkog rada Ministarstva evropskih poslova, Ministarstva finansija i kompletne strukture Radne grupe za ovo pregovaračko poglavlje. Usvojenim dokumentima definisani su i konkretni koraci koje Crna Gora treba da sprovede do pristupanja Evropskoj uniji – navodi se u saopštenju.
Iz Ministarstva ističu da Poglavlje 22 ima poseban značaj jer priprema Crnu Goru za sprovođenje kohezione politike EU i korišćenje znatno većeg obima evropskih sredstava nakon pristupanja.
Prema procjenama predstavljenim u okviru finansijskog paketa za pristupanje, ukupni budžetski efekat članstva u periodu 2028–2034. iznosi oko 3,2 milijarde eura.
Ta sredstva, kako objašnjavaju, otvorila bi znatno veće mogućnosti za ulaganja u saobraćajnu i komunalnu infrastrukturu, energetiku, zaštitu životne sredine, obrazovanje, zapošljavanje, socijalnu politiku, inovacije i konkurentnost privrede.
– Kroz Evropski fond za regionalni razvoj i Evropski socijalni fond plus sredstva će moći da se usmjeravaju u konkretne projekte – od puteva, željeznice, vodovodne i kanalizacione mreže i upravljanja otpadom, do škola, vrtića, zdravstvene i socijalne infrastrukture, programa zapošljavanja, obuka i unapređenja vještina – naveli su iz MEP-a.
Paralelno sa ispunjavanjem pregovaračkih obaveza, Crna Gora uspostavlja institucionalni sistem za upravljanje evropskim sredstvima nakon članstva.
Ministarstvo evropskih poslova imaće centralnu koordinacionu ulogu u pripremi i sprovođenju Nacionalnog i regionalnog partnerskog plana, koordinaciji nadležnih institucija, praćenju realizacije projekata i komunikaciji sa Evropskom komisijom. Istovremeno će upravljati programima teritorijalne saradnje.
Budući sistem obuhvatiće upravljačka tijela nadležna za različite programske oblasti, kao i nezavisno Revizorsko tijelo.
– Paralelno se jačaju administrativni kapaciteti, a planirano je 100 novih radnih mjesta u sistemu upravljanja EU fondovima, kako bi Crna Gora od prvog dana članstva bila sposobna da efikasno koristi znatno veći obim sredstava – saopštili su iz Ministarstva.
U toku je i priprema programske osnove za buduća ulaganja iz evropskih fondova.
Iz MEP-a navode da je kroz Strateški planski dokument analizirano 15 oblasti javnih politika i identifikovano 105 razvojnih izazova, koji će poslužiti kao osnova za pripremu Nacionalnog i regionalnog partnerskog plana.
Cilj je, kako objašnjavaju, da se evropska sredstva usmjere prema stvarnim razvojnim potrebama Crne Gore i pretoče u konkretne investicije i projekte.
– Poglavlje 22 nije samo tehničko pregovaračko poglavlje niti pitanje koliko će novca Crnoj Gori biti dostupno nakon članstva. Ono definiše kako ćemo taj novac planirati, ko će njime upravljati i kako ćemo ga pretvarati u konkretne projekte, investicije i rezultate za građane – zaključili su iz Ministarstva evropskih poslova.