Makron i Fon der Lajen o jačanju evropske svemirske industrije: Neophodno zajedničko upravljanje

Predsjednik Francuske Emanuel Makron i predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen zatražili su danas jačanje evropske svemirske industrije.

Drugog dana Međunarodnog samita o svemiru, koji su u Parizu organizovale Francuska i Njemačka, briselski portal Euronews javlja da je Makron u svom govoru ocijenio da je evropski svemirski sektor slab i da ga treba ojačati.

- Svemir je jedino veliko globalno zajedničko dobro koje ne podliježe propisima srazmjernim značaju njegove uloge. Zajedničko upravljanje je neophodno kako bi se odgovorilo na ove izazove - rekao je Makron.

Najavio je potpisivanje 51 sporazuma tokom samita, kojima će biti omogućene investicije od 20 milijardi eura.

Fon der Lajen istakla je važnost aktivnije uloge Evrope u svemirskoj industriji zbog naučnih istraživanja, ali i, kako je navela, zbog odbrane, imajući u vidu rat Rusije protiv Ukrajine.

- Satelitske komunikacije održavaju vezu među vojnicima, dok satelitski snimci otkrivaju kretanja na udaljenosti od više stotina kilometara - rekla je Fon der Lajen.

Dodala je da „bezbjednost Evrope na Zemlji sve više zavisi od bezbjednosti u svemiru“, ističući značaj programa IRIS², vodeće inicijative Evropske unije za izgradnju „sazviježđa satelita“.

Nastojanje Evrope da ojača svoje vojne kapacitete u svemiru podstaknuto je i odlukom da se distancira od dugogodišnje zavisnosti od SAD.

Evropa je ranije ulagala svega 0,07 odsto bruto domaćeg proizvoda u svemirske projekte, dok su SAD ulagale tri puta više – 0,24 odsto.

Međutim, 2025. godina označila je prekretnicu, jer je Evropska svemirska agencija u novembru odobrila rekordno veliki budžet od 22,3 milijarde eura za trogodišnji ciklus finansiranja (2026–2028), uz 35 milijardi eura za svemirske programe namijenjene bezbjednosti i odbrani.