Članice EU sumnjičave prema prijedlogu Fon der Lajen za osnivanje Evropskog savjeta bezbjednosti

Predlog šefice Evropske komisije Ursule fon der Lajen o osnivanju Evropskog savjeta bezbjednosti neke članice EU dočekale su sa skepsom, uključujući Dansku, čija je premijerka Mete Frederiksen pominjana kao moguća predsjednica tog savjeta.

Frederiksen je nagovijestila da ne želi da ima veze sa tom idejom, piše danas briselski portal Politiko.

Evropski savjet bezbjednosti, koji je bio ključna tema u govoru predsjednice Komisije o stanju Unije prije dva dana, predstavljen je kao platforma na kojoj bi EU, Kanada, Norveška, Ukrajina i Velika Britanija mogle da razgovaraju o zajedničkim prijetnjama.

To bi predstavljalo bezbjedan prostor izvan NATO-a u vrijeme kada je Vašington često u sukobu sa saveznicima.

Međutim, neki zvaničnici i diplomate EU reagovali su oštro na ideju Ursule fon der Lajen i rekli da bi to samo značilo nove sastanke u rasporedima lidera, a da pritom ne bi riješilo probleme u vezi sa povjerljivošću u EU.

- Ne vidim da će to zaživjeti u stvarnosti - rekao je jedan visoki zvaničnik EU.

Istovremeno se jedan diplomata EU našalio na račun liste formata za razgovore u Evropi koja izgleda kao da se neprestano širi.

- Nakon što se Ukrajina, Kanada, Norveška i Britanija sretnu u NATO-u, svrate do Evropskog savjeta, zatim do Koalicije voljnih, pa do Kontakt grupe za odbranu Ukrajine, ponovo se okupe na Evropskoj političkoj zajednici i konačno se sastanu u Evropskom savjetu bezbjednosti kako bi odlučno djelovali - rekao je taj diplomata.

Ideja Evropskog savjeta bezbjednosti, za razliku od predloga da se Kanadi ponudi status pridružene članice, nije dočekana sa iznenađenjem.

Naime, predsjednik Evropskog savjeta Antonio Košta tu inicijativu je predstavio nekolicini lidera, uključujući Frederiksen, na nedavnom neformalnom sastanku u Finskoj. To je podstaklo spekulacije u lokalnim medijima da bi Frederiksen mogla da predvodi novu grupu, s obzirom na tenzije između Kopenhagena i Vašingtona oko Grenlanda.

Međutim, tu ideju je odbacio jedan danski zvaničnik.

- Danska premijerka veoma je posvećena svemu što se tiče bezbjednosti u Evropi, ali smo prilično skeptični oko ove konstrukcije (Evropskog savjeta bezbjednosti). U suštini, imamo mnogo sastanaka - rekao je on za Politiko.

Ukazuje se i da su sastanci EU pogodni za prisluškivanje.

- Činjenica je da se naši zvaničnici zaduženi za odbranu ne osjećaju prijatno dok razgovaraju o osjetljivim pitanjima u okviru formata EU. Zašto bi ovo bilo drugačije -rekao je još jedan diplomata EU.

Politiko piše da su diplomate EU često oštri kritičari, posebno kada govore uz uslov anonimnosti, ali da činjenica da čak ni Danska nije zainteresovana, iako želi razgovore o bezbjednosti mimo SAD, ukazuje da bi Evropski savjet bezbjednosti mogao da bude još jedna ideja Fon der Lajen koja teško da će biti realizovana.