Andoni: Jedan od glavnih uzroka građanske eksplozije u Albaniji je izgradnja odmarališta porodice Kušner

Jedan od glavnih uzroka ove građanske eksplozije je izgradnja velikog turističkog kompleksa porodice Kušner - kazao je novinar i publicista Ben Andoni gostujući u centralnoj informativnoj emisiji „24 Sata“ na Televiziji E.

On je ocijenio da su nagomilano građansko nezadovoljstvo tokom godina, siromaštvo, korupcija, nedostatak dijaloga od Vlade Albanije i nedomaćinsko upravljanje zemljom doveli do toga da se protest pretvori u masovnu pobunu, uz zahtjev za ostavku premijera Edija Rame.

Već osmi dan traje, kako kaže Andoni, prava pobuna u Albaniji, a grupe studenata su od ranog jutra ispred institucija, prvenstveno ispred Ministarstva prosvjete i na bulevaru ispred zgrade Vlade Albanije.

- Ima stalnih sukoba i štete, pa i tokom današnjeg dana, a zabilježeni su i nasilni incidenti koji uključuju napade kamenicama, lomljenje i uništavanje objekata, poput Apelacionog suda, što se dogodilo ranije. Vidjeli smo i žestoku intervenciju policije. Državna policija nastavila je pratnje, provjere i upotrebu sredstava za suzbijanje nereda, poput suzavca i vodenih topova. Veliki je broj povrijeđenih građana, više od 300 ljudi, uključujući i policajce, ali među povrijeđenima je više demonstranata i prolaznika – rekao je Andoni.

Podsjetio je da je povod za protest izgradnja odmarališta na lokaciji koja je prethodno bila ograđena, bez ikakve transparentnosti, u vezi sa izgradnjom kompleksa za firmu Džareda Kušnera, zeta američkog predsjednika Donalda Trampa.

Andoni je dodao da je privatna policija koja je obezbjeđivala to mjesto brutalno postupala prema demonstrantima, dok je državna policija mirno posmatrala, što je, istakao je, bio jedan od uzroka izbijanja protesta prije više od četiri mjeseca.

- U početku je to bio ekološki protest za zaštitu flamingosa, jer u Zvernecu, na jugu Albanije, ima mnogo flamingosa. Nezadovoljstvo obrazovnim sistemom nastavilo je da raste, a protest se razvio u širu društvenu i političku krizu u Albaniji. Glavni uzroci ove građanske eksplozije su, uz objektivnu procjenu reakcije službi bezbjednosti, i problemi u obrazovnom sistemu. Glavni uzroci građanskog nezadovoljstva su reforme i problemi u obrazovanju. Proteste su uglavnom pokrenuli studenti i srednjoškolci, koji zahtijevaju bolje uslove studiranja, izdvajanje više sredstava iz budžeta za obrazovanje, a prvenstveno radikalne promjene politika koje se odnose na obrazovni sistem. Izgradnja velikog turističkog kompleksa porodice Kušner, povezane sa zetom Donalda Trampa, izazvala je veliku zabrinutost u vezi sa transparentnošću vlasništva nad tim zemljištem i promjenama zakona koji se odnose na zaštićena područja, što je podstaklo sumnje na korupciju i zloupotrebu moći u Albaniji – istakao je Andoni.

Kaže i  da je nagomilano građansko nezadovoljstvo tokom godina, siromaštvo, korupcija, nedostatak dijaloga od strane Vlade Albanije, nedomaćinsko upravljanje zemljom uzrokovalo je da se protest pretvori u masovnu pobunu, dodaje on, zahtijevajući ostavku premijera Edija Rame. 

Andoni je ocijenio i da izjava albanskog premijera Edija Rame da je dronom napadnuta zgrada Vlade predstavlja klasičnu političku strategiju u vrijeme duboke krize, kojom se pažnja sa unutrašnjih problema skreće na spoljne prijetnje i stvara osjećaj nacionalne nesigurnosti.

- To su navodi o stranom uticaju. On neprestano govori o stranim agentima i uticajima iz inostranstva. Vlada pokušava da delegitimizuje stvarne razloge pobune građana i studenata. Priča o napadu na kabinet premijera povezuje se sa navodnim sofisticiranim napadom, poput napada dronovima, i njihovom neutralizacijom. To ima dvije svrhe. Prva je da se opravdaju stroge mjere i prekomjerna upotreba sile od strane policije, što se navodno predstavlja kao neophodno radi zaštite institucija. Druga je podizanje nivoa javne uzbune, kako bi se smanjila podrška običnih građana protestima ukoliko ih budu doživljavali kao opasne ili nasilne – kazao je Andoni.

On je naveo da bi se pobuna, koja predstavlja kombinaciju društvenih zahtjeva u oblastima obrazovanja, zaštite životne sredine i transparentnosti u raspolaganju državnom imovinom, uz čisto političke zahtjeve poput smjene Vlade, mogla završiti na jedan od tri načina.

- Prvi scenario su taktički ustupci Vlade, što je najvjerovatniji ishod. Drugi je postepeno slabljenje protesta ukoliko Vlada zadrži nepokolebljiv stav. Ako policija nastavi sa intervencijama protiv masovnih demonstracija, protesti bi mogli početi da gube intenzitet zbog umora učesnika. Treći scenario je eskalacija koja bi mogla dovesti do političke blokade. Ako demonstranti ne prihvate nikakav kompromis osim smjene premijera, a opozicija u potpunosti iskoristi pobunu, zemlja bi mogla ući u dugotrajnu institucionalnu blokadu – zaključio je Andoni.