Prosječna ponderisana efektivna kamatna stopa na ukupno odobrene kredite, koja obuhvata sve njihove troškove, u novembru prošle godine nije mijenjala vrijednost na mjesečnom nivou i ostala je na 6,23 odsto, pokazuju podaci Centralne banke (CBCG).
- Prosječna ponderisana nominalna kamatna stopa banaka na ukupno odobrene kredite na mjesečnom nivou je bila niža 0,01 procentni poen i iznosila je 5,71 odsto - navodi se u Biltenu CBCG.
Efektivna kamatna stopa na novoodobrene kredite u novembru je ostala na prošlomjesečnom nivou od 6,04 odsto, a nominalna je pala 0,03 procentnih bodova na 5,52 odsto.
Kamatne stope mikrokreditnih finansijskih institucija (MFI) na ukupno odobrene kredite u novembru su pale, efektivna 0,35 procentnih poena na 20,06 odsto, a nominalna 0,29 procentnih bodova na 18,12 odsto.
Kamatne stope MFI na novoodobrene kredite u novembru su pale, efektivna 1,26 procentnih poena na 17,36 odsto, a nominalna 1,03 procentna boda na 15,87 odsto.
Prosječna ponderisana efektivna kamatna stopa na depozite u novembru je ostala na nivou iz oktobra i iznosila je 0,27 odsto.
Razlika između aktivnih i pasivnih kamatnih stopa u novembru je iznosila 5,96 procentnih poena i ostala je nepromijenjena u odnosu na oktobar.

Portal ETV

original

viewImage

baseImage

610x380

500x500

400x240

400x203

1250x600

1084x550

thumbnail

CBCG: Kamatne stope bez značajnih promjena

U Crnoj Gori je, prema podacima Centralne banke (CBCG), na kraju januara u blokadi bilo 21,37 hiljada preduzeća i preduzetnika, 0,77 odsto više nego na kraju decembra prošle godine.
Ukupan iznos duga na osnovu kojeg su blokirani računi je 1,61 milijardu EUR, što je 1,07 odsto više nego u decembru prošle godie.
Koncentracija duga je, kako je saopšteno iz CBCG, relativno velika, tako da deset najvećih dužnika, odnosno 0,05 odsto ukupno evidentiranih, učestvuje sa 37,4 odsto u ukupnom iznosu blokade. Njima je blokirano 601,2 miliona eura.
Kako se navodi, 55,99 odsto ukupnog iznosa blokade ili 900,08 miliona eura, otpada na 50 najvećih dužnika, koji čine 0,23 odsto svih evidentiranih.
U neprekidnoj blokadi do jedne godine bilo je 1,3 hiljade dužnika čija je blokada iznosila 34,5 miliona eura, što je 2,14 odsto ukupnog iznosa blokade.
Duže od godinu u blokadi je 20,1 hiljada kompanija ili preduzetnika, kojima je blokirano 1,57 milijardi eura.

CBCG: U blokadi 21,37 hiljada preduzeća

U prošlosti su falsifikovali veći apoeni euro novčanica, od 100, 200 i 500 eura, dok u posljednjih nekoliko godina najčešći falsifikati su apoeni od 20, 50 i 100 eura - rekao je u jutarnjem programu Budilnik, na Televiziji E, šef Nacionalnog centra za analizu novčanica Dejan Levičar.
Sprečavanje falsifikovanja novca, kaže Levičar, je u fokusu svake države, a kolika je važnost tog pitanja najbolje govori podatak da se od strane EU to pitanje delegira pregovaračkom poglavlju 32.
- &nbsp;Prije dvije nedjelje smo uspjeli da zatvorimo to pregovaračko poglavlje i čitav niz mjera je preduzela Centralna banka u prethodnom periodu, a prije svega smo potpisali sporazume sa Evropskom centralnom bankom koja je glavna institucija u zaštiti euro falsifikovanja sa Evropskom komisijom koja to isto radi na nivou falsifikata kovanog novca. Napravili smo protokol sa Upravom policije, sa Višim državnim tužilaštvom u Crnoj Gori i ta saradnja je efikasna. Donesen je čitav set podzakonskih akata koji ne samo da štite od euro falsifikovanja, već uvode standarde evropske u radu sa valutom- rekao je Levičar.&nbsp;
Podsjeća da svi koji rade na blagajnama su u obavezi da prođu obuku koju sprovode nacionalni centri za tehničku analizu novčanica i kovanog novca.
- Obavezni su da poznaju pravni okvir, da znaju karakteristike zaštite koje se nalaze na novčanicama, da koriste procedure &nbsp;koje su usklađene sa hramonizovanom regulativom i sve to opet periodično je predmet kontrole koju sprovode nacionalni centri Centralne banke- istakao je Levičar.
Podsjeća da se 80 posto falsifikovanih novčanica otkrije od strane poslovnih banaka, dok nekih 12 - 15 odsto otkriju građani, maloprodaja i Uprava policije, dok se nekih 6 do 8 odsto na godišnjem nivou otkrije na šalteru CBCG gdje se mijenja oštećeni i pohabani novac.
- Nakon covida se bilježi porast falsifikovanih novčanica, za tih 5 godina mi smo imali 2.614 falsifikata euro novčanica. Taj porast je evidentan sve do 2024.godine, a prethodne 2025.godine bilježimo pad u odnosu na količinu, odnosno na broj komada od 20, a na vrijednost od 30 posto- zaključio je Levičar.

Levičar: Država donijela niz podzakonskih akata koji štite od falsifikovanja novca, ovo pitanje u fokusu poglavlja 32

Ukupan priliv stranih direktnih investicija (SDI) u prvih deset mjeseci prošle godine iznosio je 789,61 milion eura, dok se istovremeno iz zemlje odlilo 373,87 miliona eura, pokazuju preliminarni podaci Centralne banke (CBCG).
Neto priliv stranih direktnih investicija u prvih deset mjeseci iznosio je 415,74 miliona eura, što je 0,77 odsto više nego u istom periodu 2024.
- Ukupan priliv stranih direktnih investicija veći je 7,01 odsto u odnosu na uporedni period - navodi se u Biltenu CBCG.
Iz zemlje se po osnovu ulaganja rezidenata u inostranstvo odlilo 95,12 miliona eura, dok su povlačenja sredstava nerezidenata investiranih u Crnu Goru iznosila 278,75 miliona.
Priliv stranih direktnih investicija u formi vlasničkih ulaganja iznosio je 503,01 milion eura, što čini 63,7 odsto ukupnog. Od toga je u nekretnine uloženo 405,91 milion eura, a u preduzeća i banke 97,1 milion eura.
Priliv SDI u formi interkompanijskog duga iznosio je 254,18 miliona eura, što je 5,01 odsto više nego u istom periodu 2024. Preostalih 4,11 odsto se odnosilo na ostala ulaganja, odnosno na priliv po osnovu povlačenja ulaganja iz inostranstva.

Odlilo se 373,87 miliona eura

Centralnoj banci Crne Gore (CBCG) dodijeljen je međunarodni Zero Waste Business sertifikat, čime je potvrđena njena posvećenost održivom upravljanju resursima i sistemskom smanjenju otpada kroz organizacione procese i svakodnevno poslovanje. Sertifikat je, na osnovu nezavisne eksterne provjere ispunjenosti kriterijuma, dodijelila organizacija Mission Zero Academy u sklopu Zero Waste Europe (ZWE), vodeća evropska mreža u oblasti zero waste praksi. Guvernerka Centralne banke Crne Gore dr Irena Radović istakla je da ovo priznanje potvrđuje dosljedan pristup CBCG u oblasti održivog poslovanja. - Ovo priznanje potvrđuje da Centralna banka Crne Gore održivost ne posmatra kao pojedinačnu inicijativu, već kao sastavni dio svoje dugoročne razvojne strategije. Naša je obaveza da, pored očuvanja finansijske stabilnosti, doprinosimo i izgradnji odgovornog, otpornog i ekološki održivog društva, u skladu sa najboljim evropskim praksama - kazala je Radović. Centralna banka Crne Gore je prva evropska centralna banka i prva crnogorska institucija koja je u okviru ovog programa dobila Zero Waste Business sertifikat, čime je potvrđena njena opredijeljenost ka integrisanju principa održivog razvoja u poslovanje i institucionalne politike.  <figure> <img src="https://publisher-publish.s3.eu-central-1.amazonaws.com/pb-etv/swp/8p72gy/media/20260206140240_bbaa8e684b56796d6254d2ab41a7915550b6bcf95bfdf3c1e29e7584c59bfbc6.jpg" data-media-id="editor_0" data-image-id="20260206140240_bbaa8e684b56796d6254d2ab41a7915550b6bcf95bfdf3c1e29e7584c59bfbc6" data-rendition-name="original" width="1620" height="1080" loading="lazy" alt="nagrada"> </figure>  Sertifikacioni proces podrazumijevao je sistemski pristup primjeni zero waste principa i realizovan je uz stručnu i mentorsku saradnju sa organizacijom Zero Waste Montenegro, kroz unapređenje procedura, javnih nabavki i radnih praksi, kao i sprovođenje mjera za prevenciju i smanjenje otpada, uključujući smanjenje upotrebe jednokratne plastike, unapređenje upravljanja otpadom i digitalizaciju poslovnih procesa. - Centralna banka Crne Gore, privržena ciljevima koji promovišu održivi razvoj i očuvanje životne sredine, pored unapređenja odgovornog ponašanja u okviru sopstvenih aktivnosti i među zaposlenima, aktivno razvija partnerstva i projekte sa akterima koji dijele istu viziju. U tom kontekstu, posebno se izdvaja priključenje projektu „Čuvaj da te čuva“, koji se sprovodi u partnerstvu sa Delegacijom Evropske unije u Crnoj Gori i Ministarstvom prosvjete, nauke i inovacija - navedeno je u saopštenju CBCG. Kako su rekli, sticanjem Zero Waste Business sertifikata, Centralna banka Crne Gore potvrđuje opredijeljenost ka odgovornom i održivom poslovanju, kao i spremnost da, u skladu sa evropskim standardima, nastavi sa unapređenjem praksi koje doprinose zaštiti životne sredine i dugoročnom održivom razvoju.

Centralna banka dobitnica Zero Waste Business sertifikata

Centralna banka Crne Gore, u saradnji sa Svjetskom bankom i uz podršku Evropske komisije, organizovala je dvodnevnu regionalnu radionicu posvećenu regulatornim i operativnim obavezama banaka u oblasti sprečavanja pranja novca i finansiranja terorizma (AML/CFT) i borbe protiv prevara, u susret uvođenju sistema instant plaćanja kroz TIPS Clone projekat, saopšteno je iz CBCG.
Radionica je okupila predstavnike CBCG, bankarskog sektora Crne Gore i centralnih banaka regiona, sa ciljem unapređenja mehanizama identifikacije, praćenja i upravljanja rizicima koji proizlaze iz izvršenja plaćanja u realnom vremenu.
- Otvarajući Regionalnu radionicu, guvernerka CBCG Irena Radović naglasila je da razvoj instant plaćanja mora biti praćen snažnim kontrolnim i nadzornim mehanizmima, posebno u dijelu prevencije finansijskih zloupotreba i zaštite stabilnosti finansijskog sistema. Istakla je da CBCG razvija regulatorni okvir koji je u potpunosti usklađen sa standardima Evropske unije i praksom Eurosistema s fokusom na sigurnost i pouzdanost sistema, naročito u kontekstu sprečavanja zloupotreba, finansijskih prevara i jačanja okvira za borbu protiv pranja novca- ističu iz Centralne banke.
Guvernerka je ukazala da CBCG i poslovne banke intenzivno rade na prilagođavanju tehničkih i operativnih rješenja, kako bi se obezbijedilo stabilno i kontrolisano uvođenje sistema instant plaćanja, planirano za jul 2026. godine, čime će se dodatno modernizovati platni sistem Crne Gore, ali i ubrzati i zaokružiti praktična integracija Crne Gore u jedinstveno tržište plaćanja Evropske unije.
Eksperti Svjetske banke, Evropskog savjeta za plaćanja i međunarodnih finansijskih institucija predstavili su savremene evropske standarde i operativne modele upravljanja rizicima u sistemima instant plaćanja. Poseban fokus stavljen je na modele detekcije sumnjivih transakcija, procjenu rizika u realnom vremenu, mehanizme brze reakcije, kao i unapređenje koordinacije između finansijskih institucija i nadležnih organa. U tom kontekstu predstavljena su i iskustva država članica Evropske unije i nacionalnih centralnih banaka Eurosistema u upravljanju AML/CFT i anti-fraud izazovima kod instant plaćanja.
Radionica se realizuje u okviru projekta modernizacije platnih sistema Zapadnog Balkana koji finansira Evropska komisija, a sprovodi Svjetska banka, i dio je šire inicijative Evropske unije usmjerene na ubrzavanje digitalne transformacije finansijskog sektora regiona i njegovo postepeno uključivanje u jedinstveni evropski platni prostor.
- Ovaj događaj predstavlja nastavak regionalne inicijative koju je Centralna banka Crne Gore pokrenula u septembru prošle godine u Podgorici, kada su, na temu sprečavanja pranja novca i finansiranja terorizma u instant plaćanjima, okupljeni visoki predstavnici centralnih banaka, nadzornih i regulatornih tijela regiona, kao i međunarodni eksperti iz oblasti supervizije i platnih sistema. Tom prilikom, predstavnici međunarodnih partnera i nacionalnih centralnih banaka Eurosistema podijelili su svoja regulatorna i operativna iskustva u implementaciji instant plaćanja i upravljanju povezanim rizicima- istakli su iz Centralne banke.

CBCG organizovala regionalnu radionicu: Fokus na sprečavanje pranja novca i borbu protiv prevara

Total household indebtedness in Montenegro based on bank loans is on the rise, both in terms of the number of borrowers and the overall amount of debt. The Central Bank notes that these figures must be viewed within a broader economic context, with an emphasis on responsible lending.
- Total indebtedness of individuals based on bank loans, as of December 31, 2025, amounts to 2,43 billion euros - Coordinator of the Supervision Sector at the Central Bank of Montenegro Nikola Bašanović told Portal ETV.
Responding to a question from Portal ETV, he stated that as of December 31, 2025, a total of 168.034 individuals had active bank loans.
- The average indebtedness of individuals based on bank loans, per adult citizen of Montenegro, as of December 31, 2025, amounts to 4.900 euros - Bašanović emphasized.
Asked whether these figures are a cause for concern, Bašanović said that when observing trends in total household indebtedness in Montenegro, an increase can be seen both in the number of indebted individuals and in the total outstanding debt balance.
- Compared to 2021, the number of indebted individuals increased by around 13 percent by the end of 2025. On the other hand, the nominal growth of total household indebtedness compared to 2021 amounted to around 67 percent by the end of 2025. However, the nominal amount of debt cannot be viewed in isolation, but rather in the context of the broader economic environment, primarily the growth in average wages. The average net wage increased by around 89 percent by the end of 2025 compared to 2021 - he said.
As he explained, rising incomes have strengthened citizens’ creditworthiness, combined with more favorable lending conditions and an increased willingness and interest in using credit products.
- When approving loans, banks are required to assess the client’s creditworthiness. In practice, banks apply a rule whereby the client’s total monthly debt does not exceed a certain percentage of their monthly income, in order to ensure that the client can regularly meet their obligations. These percentages vary from bank to bank and are the result of internal policies, with the obligation to comply with regulatory guidelines that promote responsible lending - he added.
Bašanović stressed that the Central Bank of Montenegro, in line with its mandate to preserve financial system stability, recommends responsible and moderate borrowing by citizens, in accordance with their real financial capacities.
- Within its supervisory competencies, the Central Bank of Montenegro continuously monitors clients’ indebtedness through numerous bank reports, which include key data on loan structure, repayment periods, interest rates, and the level of regularity in meeting obligations - he pointed out.
In that context, he added, the implementation of the new Consumer Credit Law is of particular importance, as it regulates the rights and obligations of consumers and lenders, as well as mechanisms for protecting users of financial services.
- Among other things, this law ensures transparent information for clients about all loan costs, while, with the aim of preventing excessive indebtedness, it prescribes a more detailed and stricter assessment of consumers’ creditworthiness compared to previous regulations, thereby ensuring responsible lending and strengthening financial stability - Bašanović said in his statement to Portal ETV.

Miraš Dušević

More than 168.000 citizens indebted to banks, owing 2,43 billion euros

Ukupna zaduženost građana Crne Gore po osnovu bankarskih kredita bilježi rast, kako u broju korisnika, tako i u ukupnom iznosu duga. Iz Centralne banke poručuju da se ovi podaci moraju posmatrati u širem ekonomskom kontekstu, uz naglasak na odgovorno kreditiranje.
- Ukupno zaduženje fizičkih lica po osnovu kredita kod banaka, na dan 31. decembar 2025. godine, iznosi 2,43 milijarde eura - kazao je za Portal ETV Nikola Bašanović, koordinator Sektora za kontrolu u Centralnoj banci Crne Gore.
Odgovarajući na pitanje Portala ETV, on je naveo da je na dan 31. decembar 2025. godine aktivnim kreditima kod banaka zaduženo 168.034 fizičkih lica.
- Prosječno zaduženje po osnovu kredita fizičkih lica kod banaka, po punoljetnom građaninu Crne Gore, na dan 31. decembar 2025. godine, iznosi 4,9 hiljada eura - istakao je Bašanović.
Na pitanje Portala ETV da li su ovi podaci razlog za zabrinutost, Bašanović je kazao da se, posmatrajući trend ukupnih zaduženja fizičkih lica u Crnoj Gori, uočava rast kako u broju zaduženih lica, tako i u saldu ukupnog duga.
- U odnosu na 2021. godinu, broj zaduženih fizičkih lica je na kraju 2025. godine porastao za oko 13 odsto. S druge strane, nominalni rast ukupnog zaduženja fizičkih lica, u odnosu na 2021. godinu, na kraju 2025. iznosio je oko 67 odsto. Međutim, nominalni iznos duga ne može se posmatrati izolovano, već u kontekstu šireg ekonomskog okruženja, prije svega rasta prosječnih zarada. Prosječna neto zarada porasla je za oko 89 odsto na kraju 2025. godine u odnosu na 2021. godinu - naveo je on.
Kako je kazao, rast prihoda uslovio je jačanje kreditne sposobnosti građana, a uz povoljnije uslove kreditiranja i pojačanu spremnost i veće interesovanje za korišćenje kreditnih proizvoda.
- Prilikom odobravanja kredita, banke su dužne da procijene kreditnu sposobnost klijenta. U praksi, banke primjenjuju pravilo da ukupna mjesečna zaduženost klijenta ne prelazi određeni procenat njegovih mjesečnih primanja, kako bi se osiguralo da klijent može redovno izmirivati svoje obaveze. Ovi procenti variraju od banke do banke i rezultat su njihovih internih politika, uz obavezu poštovanja regulatornih smjernica koje promovišu odgovorno kreditiranje - dodao je.
Bašanović je naglasio da Centralna banka Crne Gore, u skladu sa svojom nadležnošću u očuvanju stabilnosti finansijskog sistema, građanima preporučuje odgovorno i umjereno zaduživanje, u skladu sa njihovim realnim finansijskim kapacitetima.
- U okviru svojih supervizorskih nadležnosti, CBCG kontinuirano prati nivo zaduženosti klijenata putem brojnih izvještaja banaka, koji obuhvataju ključne podatke o strukturi kredita, rokovima otplate, kamatnim stopama i stepenu urednosti u izmirivanju obaveza - istakao je.
U tom kontekstu, dodao je, poseban značaj ima primjena novog Zakona o potrošačkim kreditima, kojim se uređuju prava i obaveze potrošača i kreditora, kao i načini zaštite korisnika finansijskih usluga.&nbsp;
- Ovim zakonom se, između ostalog, obezbjeđuje transparentno informisanje klijenata o svim troškovima kredita, dok je, u cilju sprečavanja prekomjernog zaduživanja, propisana detaljnija i stroža procjena kreditne sposobnosti potrošača u odnosu na prethodno važeće propise, čime se obezbjeđuje odgovorno kreditiranje i jačanje finansijske stabilnosti - naveo je Bašanović u izjavi za Portal ETV.

Više od 168.000 građana zaduženo kod banaka, duguju 2,43 milijarde eura

Guvernerka Centralne banke Crne Gore Irena Radović predložila je parlamentu da se za viceguvernerku imenuje dr Zorica Kalezić.
Taj prijedlog objavljen je na sajtu parlamenta. Prethodno su izabrani viceguverneri, a popunjen je i Savjet CBCG.
Kako se navodi u predlogu guvernerke, Kalezić je diplomirala na Ekonomskom fakultetu Univerziteta u Podgorici 2003. godine, magistrirala je 2005. godine u Velikoj Britaniji i doktorirala 2014. godine, iz oblasti ekonomije-ekonometrije.
Kalezić je i do sada bila aktuelna viceguvernerka Centralne banke Crne Gore, a mandat joj je istekao 27. decembra 2025. godine.
Započela je profesionalnu karijeru 2004. godine kao specijalna savjetnica ministra za međunarodne odnose i evropske integracije, a od 2007. do 2013, godine obavljala je poslove specijalne savjetnice viceguvernera Centralne banke Crne Gore za finansijsku stabilnost i platni promet.

Radović predložila Kalezić za viceguvernerku

Vrijednost realizovanog platnog prometa za 31 radni dan u decembru iznosila je 3,38 milijardi eura, pokazuju podaci Centralne banke (CBCG).
Od toga je 94,82 odsto realizovano u Real Time Gross Settlement (RTGS) sistemu, a ostatak u Deferred Net Settlement (DNS) sistemu.
U RTGS sistemu se obavljaju pojedinačne platne transakcije između učesnika po bruto principu u realnom vremenu, a u DNS sistemu međubankarske platne transakcije po neto principu u odloženom vremenu.
- U decembru je za 31 radni dan realizovano ukupno 1,64 miliona naloga, od čega 40,13 odsto u RTGS sistemu, a ostatak u DNS sistemu - navodi se u izvještaju CBCG.&nbsp;
Prosječni dnevni obim realizovanog platnog prometa u RTGS i DNS sistemu, izražen preko broja naloga, iznosio je 52,97 hiljada naloga, dok je prosječna dnevna vrijednost platnog prometa iznosila 109,16 miliona eura.&nbsp;
U decembru za 18,84 hiljade minuta produkcije nije bilo zastoja u radu sistema, te je njegova raspoloživost bila 100 odsto.
CBCG je tokom maja pustila u rad novu generaciju nacionalnog platnog sistema – RTS/X, u potpunosti usklađenog sa međunarodnim standardom ISO 20022, što predstavlja najznačajniju funkcionalnu i tehnološku promjenu u radu domaćeg platnog prometa od njegovog uspostavljanja 2005. godine.

Platni promet 3,38 milijardi eura

Od početka rata u Pojasu Gaze, Izrael je potrošio desetine milijardi dolara na vojne operacije koje su ostavile razorne posljedice po palestinsku teritoriju i predstavljaju značajan teret za izraelsku ekonomiju.
Prema procjenama, ukupna ekonomska šteta rata iznosi oko 112 milijardi dolara. Bivši vojni ekonomski savjetnik izraelske vojske, Gil Pinhas, procijenio je početkom 2025. godine da je rat Izrael koštao oko 48 milijardi dolara.
Istovremeno, Filip Lazarini, šef UNRWA-e, naveo je da je tokom pojedinih faza sukoba u prosjeku dnevno stradalo oko 100 Palestinaca.
Precizni podaci o iznosu potrošenom isključivo na municiju nijesu javno dostupni, što je uobičajena praksa kada su u pitanju vojni budžeti. Pinhas je naveo da je Izrael od početka rata izdvojio 108 milijardi dolara za municiju i naoružanje, iako sav nabavljeni materijal nije iskorišćen.
Dio troškova odnosi se i na nabavku oružja od domaćih proizvođača, što je ublažilo negativne posljedice rata po izraelsku ekonomiju kroz podsticanje vojne industrije.
Značajan dio ukupnih troškova povezan je sa mobilizacijom velikog broja vojnika. Od oko 465.000 izraelskih rezervista, više od 300.000 bilo je raspoređeno tokom prve godine rata, uz dodatnih 170.000 aktivnih vojnika.
Prema podacima izraelskog Ministarstva finansija, oko 22,3 milijarde dolara potrošeno je samo na rezervne snage, dok su troškovi održavanja stalne vojske u 2025. godini procijenjeni na 4,9 milijardi dolara.
Prema izvještaju Univerziteta Braun o troškovima ratova za 2025. godinu, od 7. oktobra 2023. godine Sjedinjene Američke Države pružile su Izraelu oko 21,7 milijardi dolara vojne pomoći.
Uz to, američke operacije podrške Izraelu u Jemenu, Iranu i širem regionu koštale su između 9,65 i 12,07 milijardi dolara, čime se ukupna američka izdvajanja povećavaju na između 31,35 i 33,77 milijardi dolara.
Dok vojni troškovi nastavljaju da rastu, procjene obnove razorene teritorije takođe su izuzetno visoke. Prema podacima Ujedinjenih nacija, obnova Pojasa Gaze mogla bi koštati oko 70 milijardi dolara i trajati decenijama.

Izrael je na rat u Gazi potrošio 112 milijardi dolara, za obnovu enklave biće potrebne decenije

Najmanje šest osoba je poginulo, a više od 25 je povrijeđeno u izraelskim vazdušnim napadima na istočnu libansku regiju Beka u petak kasno uveče, javili su libanski mediji.
Libanska državna Nacionalna novinska agencija (NNA) navela je da je u napadima poginulo šest osoba, dok je više od 25 ranjenih prevezeno u bolnice širom regije, prenosi Anadolija.
Izraelski ratni avioni izveli su talas žestokih vazdušnih udara na istočne i zapadne planinske lance u istočnoj Bekai, a eksplozije su odjekivale širom tog područja.
Tri napada bila su usmjerena na područje Shara, u podnožju istočnih libanskih planina, dok su avioni nastavili nadlijetati nebom iznad Baalbeka.
Jedan od napada pogodio je zgradu u blizini Fondacije Al-Kard Al-Hasan na autoputu Rijak - Baalbek, sravnivši je sa zemljom, navodi NNA.
Izraelski avioni izveli su još dva dodatna udara na ravnice gradova Kasr Naba i Tamnine al-Tahta, zapadno od Baalbeka.
Izraelska vojska saopštila je da su komandni centri Hezbollah bili meta najnovijih napada u Libanu.
Napadi se događaju usljed ponovljenih izraelskih kršenja sporazuma o prekidu vatre postignutog u novembru 2024. godine, pri čemu su stotine Libanaca ubijene ili ranjene.
Izrael i dalje drži pet libanskih brda koje je zauzeo tokom posljednjeg rata, kao i druga libanska područja koja kontroliše decenijama.

Najmanje šest osoba poginulo u izraelskim napadima na Liban

Hapšenje britanskog princa Endrjua vratilo je nadu da zapadne civilizacijske vrijednosti ipak imaju šansu da prežive, ocijenila je novinarka Biljana Jovićević, navodeći da taj potez ima značaj ne samo za Veliku Britaniju, već i u širem kontekstu odnosa SAD-a i Evropske unije.
Gostujući u emisiji „Na kraju dana“ na Televiziji E, Jovićević je podsjetila da je još prošle jeseni započelo preispitivanje uloge princa Endrjua, naročito nakon drugog hapšenja Džefrija Epstina 2019. godine i njegovog kasnijeg boravka u pritvoru, koji je okončan smrću pod okolnostima koje i dalje izazivaju kontroverze.
- Još prošle jeseni je uslijedilo preispitivanje uloge britanskog princa Endrjua, ubrzo nakon Epsteinovog hapšenja uslijedio je intervju sa BBC-jevom novinarkom Emili Majtli i totalno demaskiranje i razotkrivanje nakon čega je ostao bez svojih kraljevskih titula i funkcija, iako ga se Vindzorovi nijesu u potpunosti odrekli jer je bio omiljeni sin kraljice Elizabete - dodala je Jovićević.
Jovićević ističe da hapšenje nije samo značajan potez za Veliku Britaniju, već i u kontekstu sukoba na relaciji SAD-a i Evropske unije, odnosno država koje baštine vrijednosti zapadne civilizacije nasuprot administraciji američkog predsjednika Donalda Trampa.
- Mi znamo da je još od 2019. godine, kada je Džefri Epstein uhapšen po drugi put, a potom vrlo brzo preminuo pod i dalje nedovoljno razjašnjenim okolnostima — iako je zvanična verzija da je izvršio samoubistvo — čitav slučaj pod znakom pitanja. Podaci koji su u međuvremenu izašli u javnost, naročito detalji o snimcima na kojima nedostaje minut koji se ne može objasniti, kao i određena razmjena njegovih mejlova iz kojih se ne stiče utisak da je nalikovao osobi sklonoj samoubistvu, te svjedočenja osoba koje su bile u obližnjim ćelijama, sve to dodatno produbljuje sumnje. To je jedan aspekt priče. Drugi je činjenica da je tada u Britaniji uslijedilo preispitivanje pozicije bivšeg princa Endrjua, kao i BBC-jev intervju u kojem je novinarka Emili Mejtli uspjela da demaskira tvrdnje i odbranu koju je tadašnji princ Endrju pripremio. Nakon toga se djelimično povukao iz javnog života, ali, budući da je slovio za najdražeg sina kraljice Elizabete, ona se kao majka ipak nije u potpunosti odlučila da ga se odrekne. Ostao je prisutan u javnosti, iako više ne na javnim funkcijama - rekla je Jovićević.
Jovićević ističe da je Endrjuevo hapšenje uslijedilo nakon drugog ciklusa otvaranja Epsteiovih fajlova, kojih je oko tri i po objelodanjenih i koji se mogu naći na sajtu američkog Ministarstva pravde, od kojih su mnogi, kako tvrdi, zatamnjeni.
- Ne možete da vidite sve fajlove pod obrazloženjem da se štite žrtve, u šta postoje ozbiljne sumnje, ali članovi Kongresa, posebno oni koji imaju tajne službe tvrde da se ne radi samo o tome, čak su i objavljena neka imena za koja se tvrdilo da se štite tim fajlovima. Tako da se zvanično štite žrtve, a nezvanično se štite i druge osobe, u svakom slučaju fotografije sa princom Endrjuom su ponovo isplivale, u međuvremenu su isplivali i mejlovi koji ga terete da je razmjenjivao povjerljive informacije za Džefrijem Epsteinom - zaključila je Jovićević.
Cijelo Gostovanje novinarke Biljane Jovićević u "Na kraju dana" možete poslušati u nastavku:&nbsp;
<div class="embed-block"><div><div style="left: 0; width: 100%; height: 0; position: relative; padding-bottom: 56.25%;"><iframe src="https://cdn.iframe.ly/api/iframe?url=https%3A%2F%2Fyoutu.be%2FepHwSYIGtn8%3Fsi%3Dgv1HpPTulkn7PrKf&key=87ca3314a9fa775b5c3a7726100694b0" style="top: 0; left: 0; width: 100%; height: 100%; position: absolute; border: 0;" allowfullscreen scrolling="no" allow="accelerometer *; clipboard-write *; encrypted-media *; gyroscope *; picture-in-picture *; web-share *;"></iframe></div></div></div>

Jovićević: Hapšenje Endrjua vraća nadu da vrijednosti zapadne civilizacije ipak imaju šanse da prežive

Više od tri mjeseca nakon smrti tridesetšestogodišnjeg Nikole Dabetića iz Berana, porodica i dalje nema uvid u kompletnu medicinsku dokumentaciju, niti informaciju o radu vanredne eksterne komisije Ministarstva zdravlja, i ne zna u kojoj fazi postupak pred nadležnim tužilaštvom, piše <a href="https://www.pobjeda.me/clanak/snimak-ocitan-skoro-dva-mjeseca-nakon-smrti-ljekar-suspendovan-internom-odlukom">Pobjeda</a>.&nbsp;
Iako im je iz Ministarstva zdravlja 6. februara saopšteno da je ljekar koji je postupao u ovom slučaju suspendovan, porodici do danas nije dostavljen akt o toj mjeri, niti su im objašnjeni njen pravni osnov, trajanje i razlozi.
U međuvremenu, konačni obdukcioni nalaz potvrdio je ono na šta porodica od početka upozorava - da je Nikola preminuo od sepse nastale usljed perforacije debelog crijeva tokom kolonoskopije, odnosno rutinskog endoskopskog zahvata obavljenog u Kliničko-bolničkom centru Berane. Nikola je preminuo u svom stanu, nakon što je prethodnog dana iz iste ustanove otpušten kući, i to uprkos teškim i jasno izraženim simptomima.
Roditelji preminulog su zdravstveni radnici - otac je specijalista ortopedije i dugogodišnji ljekar, koji je više od 12 godina bio direktor iste zdravstvene ustanove, a majka je doktor stomatologije, specijalista ortodoncije. Porodica ističe da ovo ne navodi radi privilegija, već kako bi ukazala na ozbiljnost problema i postavila pitanje kako se postupa prema drugim pacijentima, ako se ovakav ishod desio i u slučaju djeteta ljekara.
Porodica Dabetić je Pobjedi precizirala da je nepravilnosti u postupanju konstatovala i zdravstvena inspekcija, ali da i dalje ne znaju koje su konkretne mjere preduzete, prema kome i na osnovu kojih akata.
Iz zvaničnog odgovora Ministarstva zdravlja od 6. februara proizilazi da je ljekar koji je postupao u slučaju smrti Nikole Dabetića suspendovan, ali porodica naglašava da je riječ o internoj odluci KBC Berane, a ne o mjeri zasnovanoj na nalazu eksterne komisije.
Prema nalazu zdravstvene inspekcije od 6. novembra 2025. godine, na dan otpusta pacijenta iz bolnice, utvrđene su nepravilnosti u postupanju ordinirajućeg ljekara i u vođenju medicinske dokumentacije dr Blaža Stijovića, pokazuju dokumenti kojima raspolaže porodica.
U tom dokumentu navedeno je da se u izvještaju ljekara specijaliste ne pominje opis nativnog RTG snimka abdomena, već je samo konstatovano da je „nativni abdomen u prilogu“, dok istovremeno ne postoji ni izvještaj ljekara specijaliste radiologije o tom snimku.
Porodica je saopštila i da je utvrđeno i da nijesu evidentirani podaci o primijenjenoj terapiji niti detalji o plasiranju urinarnog katetera, kao i da ne postoji pisana izjava pacijenta o odbijanju hospitalizacije, već je takva tvrdnja unijeta isključivo na osnovu navoda ordinirajućeg ljekara dr Blaža Stijovića.
Odluku o otpustu pacijenta tog dana ljekar je donio u trenutku kada je, prema dostupnim svjedočenjima i dokumentovanoj komunikaciji, pacijent ispoljavao ozbiljne i jasno izražene simptome, uz evidentno pogoršanje zdravstvenog stanja.
Porodica ukazuje i da u momentu otpusta nije postojao pisani radiološki izvještaj niti dokumentovana stručna interpretacija nativnog RTG snimka abdomena.
Prema nalazu inspekcije, snimak je opisan tek 31. decembra 2025. godine, gotovo dva mjeseca nakon događaja, i to od strane drugog radiologa, po nalogu komisije za kontrolu kvaliteta, a sadržaj tog naknadnog radiološkog nalaza porodici do danas nije dostavljen.
<h2>Nije tražio da napusti bolnicu</h2>
U medicinskoj dokumentaciji evidentirano je da je Nikola Dabetić navodno odbio bolničko liječenje prema zabilješci ordinirajućeg ljekara, ali o tome ne postoji pisana izjava pacijenta.
Porodica osporava tvrdnju da je Nikola tražio da napusti bolnicu i navodi da raspolaže komunikacijom i svjedočenjima osoba koje su tog dana bile uz njega, a koje potvrđuju da je tražio medicinsku pomoć.
U porukama koje je slao dok je bio hospitalizovan, dan prije smrti, kako je kazala porodica Pojbedi, Nikola piše da mu je stanje „1000 puta gore“, da je „samo što ne umre“ i da je „bol blaga riječ“. U jednoj od poruka porodici, Nikola kaže: „Ne mogu da riječ izgovorim od bolova“, objašnjavajući da zbog intenziteta bola nije mogao da se javi sinu. Opisuje i obilno i neprestano znojenje, navodeći da mu „na svaka dva minuta osoblje mijenja jastuk i posteljinu od znoja“. U jednoj od poruka navodi i da mu je rečeno da „vjerovatno umišlja“, dok istovremeno opisuje dramatično pogoršanje stanja.
Svjedoci, kako navodi porodica, potvrđuju da je tog dana tražio medicinsku pomoć, a ne napuštanje bolnice.
Zdravstveni inspektor je potvrdio da je obavještenje o utvrđenom činjeničnom stanju dostavljeno Ministarstvu zdravlja na dalje postupanje, te da su preduzete mjere prema pravnom licu, odgovornom licu u pravnom licu i jednom zdravstvenom radniku.
Porodica ni danas nema informaciju da li su preduzete mjere u odnosu na radiološku dijagnostiku, niti u odnosu na postupanje tokom kolonoskopije, tokom koje je, prema obdukcijskom nalazu, došlo do perforacije crijeva.
Ministarstvo zdravlja je formiralo vanrednu eksternu komisiju radi ispitivanja eventualnih stručnih propusta i moguće uzročno-posljedične veze sa smrtnim ishodom, ali porodica do danas nema informaciju da li je komisija započela rad niti u kojoj je fazi postupak.
Do danas porodica nema ni informaciju o eventualnim daljim radnjama nadležnog tužilaštva, niti o statusu postupka koji se vodi povodom smrti Nikole Dabetića.
<h2>Šta je utvrdila obdukcija</h2>
Konačni obdukcioni nalaz potvrdio je da je neposredni uzrok smrti peritonitis diffusa, dok je kao osnovna bolest/povreda označena perforatio coeci – probijanje početnog dijela debelog crijeva nastalo tokom endoskopske procedure, kolonoskopije. Prema nalazu, perforacija je nastala djelovanjem instrumenta – kolonoskopa.
Obdukcijom je, kako je ranije objavila Pobjeda, utvrđeno i da se u trbušnoj duplji nalazila velika količina crijevnog sadržaja, što ukazuje da se proces razvijao tokom izvjesnog vremena, a ne naglo i iznenada. Takvo stanje, prema medicinskim pravilima, kod živog čovjeka izaziva jake bolove, pogoršanje opšteg stanja i brzo razvijanje sepse.
<h2>Hronologija posljednjih dana</h2>
Nikola Dabetić je 22. oktobra 2025. godine primljen u KBC Berane zbog bolova u stomaku. Tokom boravka urađeni su magnetna rezonanca, CT pregled i nativni RTG abdomena. Prema tadašnjoj medicinskoj dokumentaciji i informacijama koje su saopštene porodici, stanje je ocijenjeno kao stabilno.
Dana 27. oktobra 2025. godine urađena je kolonoskopija sa biopsijama. Prema obdukcionom nalazu, tokom te procedure došlo je do perforacije cekuma. Istog dana otpušten je na kućno liječenje.
U danima nakon kolonoskopije bolovi u stomaku bili su prisutni i postepeno su se pojačavali, praćeni povišenom temperaturom i malaksalošću.
Dana 6. novembra 2025. godine Nikola se ponovo javlja u KBC Berane. U medicinskoj dokumentaciji navedeno je da „odaje utisak lakog bolesnika“ i da je abdomen „mek“. Istovremeno, prema dostupnim podacima i svjedočenjima, imao je tvrd i otečen stomak, konstantne nagone za povraćanje, izraženu opštu slabost, obilno znojenje i anuriju u trajanju od tri dana, nakon čega mu je postavljen urinarni kateter.
Istog dana, 6. novembra, otpušten je kući u invalidskim kolicima.
Prema obdukcionom nalazu, Nikola Dabetić je preminuo 7. novembra 2025. godine u jutarnjim časovima u svom stanu, usljed sepse nastale kao posljedica perforacije cekuma.
<h2>Bez odgovora</h2>
Ministarstvo zdravlja i KBC Berane do zaključenja broja nijesu dostavili odgovore na pitanja Pobjede o pravnom osnovu suspenzije ljekara, statusu i radu vanredne komisije, preduzetim mjerama prema ustanovi i odgovornim licima, kao ni o razlozima zbog kojih radiološki izvještaj nije postojao u medicinskoj dokumentaciji u momentu otpusta pacijenta.

Tag: centralna-banka-crne-gore