Poslanici Evropskog parlamenta su pozdravili napredak Crne Gore na evropskom putu, ističući da je progres vidljiv, ali da su završne faze pregovora najzahtjevnije. Oni su pohvalili posvećenost Skupštine, ocijenivši da je stalni rad parlamenta i najava konstantnog zasijedanja dok se posao ne zvarši - snažan signal političke volje za ubrzanje reformi, saopšteno je iz najvišeg zakonodavnog doma. Predsjednik Skupštine Andrija Mandić sastao se sa delegacijom Odbora za vanjske poslove Evropskog parlamenta (AFET), koju je predvodio predsjednik Odbora Dejvid Mekalister. Mandić je zahvalio poslaniku Mekalisteru na dugogodišnjoj, otvorenoj i dosljednoj podršci evropskom putu Crne Gore, uz ocjenu da naša država ima realnu priliku da postane uspješna priča politike proširenja i podsticaj regionu.&nbsp; - Crna Gora dijeli viziju da postane 28. članica Evropske unije do 2028. Godine, a cilj je da se pregovori završe do kraja 2026. godine. U ovom sazivu Skupštine usvojeno je gotovo 400 zakona, od čega je blizu 170 usklađeno sa evropskim zakonodavstvom, a Parlament će do kraja godine biti u gotovo stalnom zasijedanju kako bi se preostale obaveze završile bez odlaganja - poručio je Mandić.  <figure> <img src="https://publisher-publish.s3.eu-central-1.amazonaws.com/pb-etv/swp/8p72gy/media/2026021810028_f66fc8d96fa53d8e09acf719a0aee1da1eee2370e26821750f32f96b34067d3a.jpg" data-media-id="editor_0" data-image-id="2026021810028_f66fc8d96fa53d8e09acf719a0aee1da1eee2370e26821750f32f96b34067d3a" data-rendition-name="original" width="2048" height="1365" loading="lazy" alt="Sa sastanka u Skupštini"> <figcaption>Sa sastanka u Skupštini(Photo: Skupština Crne Gore)</figcaption> </figure>  On je naglasio da iza ubrzanog usvajanja zakona stoji detaljan proces usklađivanja zakona za evropskim zakonodavstvom te razmatranje na sjednicama skupštinskih radnih tijela, čime je obezbijeđena transparentnost i inkluzivnost zakonodavnog procesa. Predsjednik Skupštine najavio je da će u junu biti otvoren Evropski parlamentarni centar, sa ciljem daljeg jačanja saradnje sa Evropskim parlamentom i podsjetio da je imenovan predstavnik Skupštine u Briselu radi unapređenja direktne komunikacije sa evropskim institucijama. On je poručio da je Skupština pokretač i glavni motor evropskog puta naše zemlje, gdje je posebno naglasio da će do kraja godine parlament biti u kontinuiranom zadijedanju, te da na taj način demonstrira da stoprocentno podržava članstvo Crne Gore u EU. - Kao najveći izazov izdvojio bih borbu protiv organizovanog kriminala i potrebu daljeg jačanja nezavisnosti i odgovornosti pravosuđa. Poglavlja 23 i 24 su ključni test napretka i preduslov za kvalitetan i siguran život građana - poručio je Mandić.

Portal ETV

original

viewImage

baseImage

610x380

500x500

400x240

400x203

1250x600

1084x550

thumbnail

Mandić najavio otvaranje Evropskog parlamentarnog centra

Montenegro has demonstrated its commitment to its European future through progress in closing negotiating chapters, said Chair of the European Parliament’s Committee on Foreign Affairs David McAllister, calling on all political actors to remain focused on implementing key reforms.
Speaking at a press conference in Podgorica, he stated that the European Parliament strongly supports Montenegro’s European path and recognizes its track record in the accession negotiation process.
- We continue to strongly support Montenegro’s path towards the European Union (EU) and recognize its track record as a frontrunner in the negotiation process - said McAllister, who is leading a Committee delegation on a visit to Montenegro.
He noted that the closing of several negotiating chapters at the end of last year, as well as one at the beginning of this year, clearly demonstrates the country’s commitment to its European perspective.
According to McAllister, the focus in the coming period must be on implementing reforms within the fundamental chapters, particularly in the area of the rule of law.
- This includes judicial reform, the appointment of judges, as well as a strong and credible response in the fight against corruption and organized crime, including deterrent sanctions and final convictions in high-level corruption cases - McAllister emphasized.
He stressed that adopting laws alone is not sufficient.
- The adoption of laws is not effective unless they are implemented in practice. The adopted reforms must be consistently and fully applied - McAllister said.
He noted that Montenegro is a valuable and loyal partner within NATO, but warned of concerns regarding external influences that could jeopardize the country’s European course.
- The Russian Federation and Serbia have developed a framework for activity and information manipulation, using media, political and religious channels to achieve their strategic objectives. These activities are aimed at undermining Montenegro’s Euro-Atlantic orientation and strengthening pro-Russian positions - McAllister stated.
He added that tools of influence include certain media outlets which, as he said, disseminate narratives aligned with Kremlin positions, portraying Montenegro as a „second Serbian state“, amplifying anti-NATO sentiment and legitimizing Russia’s geopolitical agenda.
According to McAllister, certain academics and other influential individuals have also served as intermediaries in shaping public opinion.
- We face this malign political influence in other countries as well, and Moldova is a positive example that a democratic society can be highly resilient. We stand with the people of Montenegro who wish to continue pursuing their European aspirations - McAllister said.
He stated that the European Parliament delegation’s visit sends a clear message of support for Montenegro on its path to EU membership.
- Our visit demonstrates the European Parliament’s strong support for Montenegro on its EU accession path. We see Montenegro in a European future that can deliver concrete and positive results. We want this positive momentum to continue and we will stand by you throughout this journey - McAllister said.
Responding to a question about whether security lapses and the escape of Miloš Medenica and former Special Prosecutor Lidija Mitrović could affect Montenegro’s reform path and EU accession process, McAllister said that progress in the areas of the rule of law, civil liberties, civil society and media freedom is particularly important, and that Montenegro faces numerous challenges.
He noted that the country has continued consolidating its constitutional and legislative framework within Cluster 1, which relates to the rule of law, democratic governance and fundamental rights, and that the positive report on the fulfillment of interim benchmarks for Chapters 23 and 24 confirms that Montenegro has made an important step forward in aligning its judicial and prosecutorial framework with European standards.
- However, according to the European Commission’s Rule of Law Report for last year, the implementation of these reforms remains slow and inconsistent - McAllister said, citing longstanding judicial vacancies, weak administrative capacities and the absence of final convictions in high-level corruption cases as the main problems.
Head of the EU Delegation to Montenegro, Johan Sattler, said that there are still „missing elements“ in the system, particularly regarding appointments in the judiciary and cooperation between law enforcement authorities and the courts.
- These missing elements need to be addressed in order to close Chapters 23 and 24, which are crucial for member states. Progress can be achieved, and now is the right moment to focus on these particularly demanding chapters - Sattler said.

McAllister: The Russian Federation and Serbia use media, political, and religious channels to achieve their strategic objectives

Zatvaranje pregovaračkih poglavlja između Crna Gore i Evropke unije apsolutni je državni prioritet iza koga stoji puna politička i institucionalna posvećenost, poručeno je sa sastanka predsjendika Vlade Milojka Spajića i delegacije Odbora Evropskog parlamenta za vanjske poslove (AFET), koju predvodi David Mekalister, predsjedavajući AFET-a.
Premijer Spajić je istakao da je 2026. godina u kojoj Crna Gora obilježava 20 godina od obnove nezavisnosti i predsjedava Berlinskim procesom i Fondom za Zapadni Balkan.
- Ova godina je monumentalna posebno zbog toga što imamo plan da do decembra zatvorimo sva pregovaračka poglavlja. To je izuzetno ambiciozan, veoma zahtjevan i nimalo lak zadatak, vjerovatno bez presedana - rekao je Spajić.
On je saopštio da je državna administracija fokusirana na sprovođenje reformi i ispunjavanje završnih mjerila u svim oblastima pregovaračkog procesa, te da Vlada posebna zasjedanja posvećuje i ispunjavanju obaveza iz Plana rasta.
Sagovornici su, kako se navodi u saopštenju Vlade, informisani da su svi administrativni, stručni i politički kapaciteti države u potpunosti usmjereni na realizaciju evropske agende, uz jasno definisane rokove i mjerljive rezultate, te da evropska integracija ostaje strateški cilj državne politike.
- Tokom sastanka predstavljena dinamika sprovođenja reformi, sa posebnim fokusom na ispunjavanje preuzetih obaveza u oblasti vladavine prava, funkcionisanja institucija i usklađivanja zakonodavstva sa pravnom tekovinom Evropske unije. Naglašeno je da je spoljna i bezbjednosna politika naše zemlje u potpunosti usklađena sa politikom EU - precizirano je u saopštenju.
Naglašena je i puna posvećenost, saradnja i operativna koordinacija izvršne i zakonodavne vlasti kako bi se uspješno završio pregovarački proces.
- Iz AFET-a je poručeno da su snažni zagovornici politike proširenja EU, te da Crna Gora može računati na podršku u svim fazama pristupanja - naveli su iz Vlade.

Spajić: Zatvaranje poglavlja ključni prioritet države u ovoj godini, očekujemo političku podršku svih 27 zemalja članica

Crna Gora je, napretkom u zatvaranju pregovaračkih poglavlja, pokazala da je posvećena evropskoj budućnosti, kazao je predsjednik Odbora za vanjske poslove Evropskog parlamenta Dejvid Mekalister i pozvao sve političke aktere da zadrže fokus na sprovođenju ključnih reformi.
On je, na konferenciji za novinare u Podgorici, rekao da Evropski parlament snažno podržava evropski put Crne Gore i da prepoznaje njen bilans uspjeha u procesu pristupnih pregovora.
- Nastavljamo da snažno podržavamo put Crne Gore ka Evropskoj uniji (EU) i prepoznajemo njen bilans uspjeha kao predvodnice u procesu pregovora - kazao je Mekalister, koji predvodi delegaciju Odbora koja je u posjeti u Crnoj Gori.
On je naveo da je zatvaranje više pregovaračkih poglavlja krajem prošle godine, kao i jednog početkom ove godine, jasan pokazatelj posvećenosti države evropskoj perspektivi.
Prema riječima Mekalistara, fokus u narednom periodu mora biti na sprovođenju reformi u okviru temeljnih poglavlja, posebno u oblasti vladavine prava.
- To podrazumijeva pravosudnu reformu, imenovanje sudija, kao i snažan i kredibilan odgovor u borbi protiv korupcije i organizovanog kriminala, uključujući kazne koje imaju odvraćajući efekat i osuđujuće presude u predmetima visoke korupcije - istakao je Mekalister.
On je naglasio da usvajanje zakona samo po sebi nije dovoljno.
- Usvajanje zakona nije djelotvorno ukoliko se oni ne sprovode u praksi. Usvojene reforme moraju biti dosljedno i u potpunosti primijenjene - rekao je Mekalister.
On je kazao da je Crna Gora vrijedan i lojalan partner u okviru NATO, ali je upozorio na bojazni u vezi sa spoljnim uticajima koji mogu ugroziti evropski kurs zemlje.
- Ruska Federacija i Srbija su razvile okvir za aktivnost i manipulaciju s informacijama i koriste medijske, političke i vjerske kanale da ostvare svoje strateške ciljeve, odnosno te aktivnosti su usmjerene na podrivanje evroatlantske orjentacije Crne Gore i na jačanje stavova koji su pro-ruski - rekao je Mekalister.&nbsp;
On je kazao da alatke za uticaj uključuju određene medijske kuće koje, kako je naveo, distribuiraju narative koje su u skladu sa stavovima Kremlja i prikazuju Crnu Goru kao ”drugu srpsku državu”, pojačavaju anti-NATO osjećaj i legitimizuju geopolitičku agendu Rusije.
Kako je dodao Mekalister, određeni akademici i druge uticajne osobe su takođe poslužila kao posrednici u oblikovanju javnog mjenja.
- Suočeni smo sa ovim lošim političkim uticajem i u drugim zemljama, a Moldavija je pozitivan primjer da demokratsko društvo može biti jako odporno. Mi smo na strani Crnogoraca koji žele da nastave da realizuju svoje evropske aspiracije - rekao je Mekalister.&nbsp;
Prema njegovim riječima, posjeta delegacije Evropskog parlamenta predstavlja jasnu poruku podrške Crnoj Gori na njenom putu ka članstvu u EU.
- Naša posjeta pokazuje snažnu podršku Evropskog parlamenta Crnoj Gori na putu pristupanja EU. Vidimo Crnu Goru u evropskoj budućnosti koja može donijeti konkretne i pozitivne rezultate. Želimo da se ovaj pozitivan zamah održi i bićemo uz vas na cijelom ovom putu - poručio je Mekalister.
Odgovarajući na pitanje da li bezbjednostni propusti i bjeksto Miloša Medenice i bivše specijalne tužiteljke Lidije Mitrović mogu da utiču na reformski put Crne Gore i put ka EU, Mekalister je kazao da je napredak vezano za vladavinu prava, građanske slobode, civilno društvo i slobodu medija posebno važan, te da su pred Crnom Gorom brojni izazovi. &nbsp;
On je rekao da je država nastavila sa konsolidacijom ustavnog i zakonskog okvira u okviru Klastera 1, koji se odnosi na vladavinu prava, demokratsko upravljanje i osnovna prava i da je pozitivanim izvještajem o ispunjenosti privremenih mjerila za poglavlja 23 i 24 potvrđeno da je Crna Gora napravila važan iskorak u usklađivanju propisa u oblasti sudstva i tužilaštva sa evropskim standardima.
- Međutim, prema izvještaju o vladajni prava Evropske komisije za prošlu godinu implementacija ovih reformi ostaje spora i nekonzistentna - kazao je Mekalister i kao glavne probleme naveo dugogodišnja upražnjena radna mjesta u pravosuđu, slabe administrativne kapacitete i izostanak pravosnažnih presuda u slučajevima visoke korupcije.
&nbsp;Šef Delegacije EU u Crnoj Gori Johan Satler rekao je da i dalje postoje „nedostajući elementi“ u sistemu, prije svega vezano za imenovanja u pravosuđu i saradnju između organa za sprovođenje zakona i sudova.
&nbsp;- Te nedostajuće elemente treba uspostaviti kako bi zatvorili poglavlja 23 i 24, koja su za države članice presudna. Može se otvariti napredak i sada je pravi momenat da usredsredimo na ta posebno teška poglavlja - rekao je Satler.

Mekalister: Ruska Federacija i Srbija koriste medijske, političke i vjerske kanale da ostvare svoje strateške ciljeve

Evropski savjet je danas saopštio da produžava mandate specijalnih predstavnika EU za ljudska prava i za dijalog Beograda i Prištine.
Mandat Petera Sorensena, specijalnog predstavnika Evropske unije za dijalog Beograda i Prištine, produžen je za dvije godine, do 29. februara 2028. godine. Sorensen je prvi put imenovan u januaru 2025. godine.
Specijalnoj predstavnici EU za ljudska prava, Kajsi Olongren mandat je takođe produžen za dvije godine, do 29. februara 2028. godine. Kajsa Olongren je prvi put imenovana u junu 2025. godine.
Specijalne predstavnike EU predlaže visoki predstavnik EU za spoljnu politiku i bezbjednost, a postavlja ih Evropski savjet. Tu funkciju trenutno obavlja Kaja Kalas.
Cilj specijalnih predstavnika je promovisanje politike i interesa EU u određenim regionima i zemljama, kao i pitanja od posebnog značaja ili interesa za EU, navodi se u saopštenju.
Ti predstavnici aktivno rade na konsolidaciji reformi, stabilnosti i vladavine prava.
U saopštenju se navodi da EU trenutno ima 11 specijalnih predstavnika koji podržavaju rad visoke predstavnice Unije za spoljne poslove i bezbjednosnu politiku Kaje Kalas.

EU produžila mandate specijalnim predstavnicima za ljudska prava i dijalog Beograda i Prištine

Poslanici Evropskog parlamenta dali su danas načelnu podršku digitalnom euru, elektronskoj verziji jedinstvene valute koju Evropska centralna banka (ECB) želi da primijeni do kraja decenije, a koja bi trebalo da ojača suverenitet Evrope nad načinima plaćanja, prenijeli su francuski mediji.
Evropski parlament, koji se ove nedjelje sastaje u Strazburu, usvojio je dva amandmana u korist projekta tokom razmatranja godišnjeg izveštaja ECB-a.
- Uvođenje digitalnog eura je neophodno za jačanje monetarnog suvereniteta EU, smanjenje fragmentacije načina plaćanja i podršku integritetu i otpornosti jedinstvenog tržišta- navodi se u jednom od ovih amandmana, usvojenom velikom većinom (438 glasova za, protiv 158).
Digitalni euro je elektronska verzija eura, koja bi mogla da se koristi kao gotovina za plaćanja u prodavnicama, onlajn i između pojedinaca, bez dodatnih troškova za korisnike.
ECB, koja je počela da istražuje mogućnost pokretanja sopstvene digitalne valute 2020. godine, planira da pokrene pilot fazu projekta 2027. godine i da počne sa izdavanjem digitalnih evura 2029. godine, pod uslovom da se ove godine usvoji evropski zakonodavni okvir.
To će zahtijevati saglasnost parlamenata i država članica o nacrtu zakona koji je predložila Evropska komisija kako bi se ovaj dugoročni projekat realizovao.
Evropski savjet, telo koje predstavlja 27 država članica, već je izrazio podršku ovom budućem zakonodavnom okviru, ali parlament ga neće razmatrati do proljeća.
Predsednica ECB-a Kristin Lagard pozvala je u ponedjeljak poslanike Evropskog parlamenta da što prije pruže svoju podršku i nastojala je da ublaži razne zabrinutosti koje su izrazili protivnici projekta.
ECB vidi digitalni euro kao način za jačanje evropskog ekonomskog suvereniteta, s obzirom na to da onlajn platnim sistemima trenutno dominiraju američke grupe Viza i Masterkard.

Poslanici Evropskog parlamenta podržali stvaranje digitalnog eura

Radikalski cirkus, u koji je pretvorena Skupština Srbije, u petak nije proizveo željeni efekat: delegacija Evropskog parlamenta ne samo da nije „zaobišla“ hol u kome je postavljena izložba o Jasenovcu - kako su danima nagoveštavale septičke jame koje u Srbiji nazivaju medijima - već ju je s pažnjom pogledala.&nbsp;
I evropskim parlamentarcima je, naravno, bilo jasno da je u pitanju provokacija. Stalno potezanje nečega iz prošlosti, što je odavno rešeno i „presuđeno“, da bi se opravdala ili prikrila sadašnja i buduća nepočinstva, kao metod poznato je i Toninu Piculi, koji u svojoj državi ima hrvatsku verziju radikala sa veoma sličnim modus operandijem. Kao iskusan političar, svestan je i svih načina pritiska, pa čak i kad su šibicarski. Najzad, europarlamentarci znaju da su srbijanski radikali, pod umivenim imenom Srpska napredna stranka, u Parlamentarnoj skupštini Saveta Evrope u grupi Evropske narodne partije, sa hrvatskim radikalima (HDZ) ili bošnjačkom SDA, a to baca sasvim drugo svetlo na provokacije.
Slična slika delegaciju je zatekla i u Ministarstvu za evropske integracije. Tamo je, doduše odranije, postavljena izložba o „Oluji“. Ministar Nemanja Starović, primajući goste, otvoreno je rekao da je izložba postavljena prošlog avgusta, kada je „Picula uvredio ceo srpski narod objavljujući svoju sliku iz Oluje“, i da će izložba tu biti dok god je on izvestilac za Srbiju. Naravno, niko od radikala se nije potrudio da objasni šta je pogrešno u odbrani države od onih koji žele da otcepe jedan njen deo, odnosno, u onome šta je i Srbija zvanično radila u slučaju Kosova i čime se radikali ponose. Dobro, možda je, za razliku od mnogih srpskih „heroja“, problem što Picula nije izvršio ratni zločin.&nbsp;
Sve je to usledilo posle ne malo komične situacije, koju su kreirale dve izjave srbijanskog predsednika Aleksandra Vučića u dva dana. Najpre je rekao, raspaljujući nacionalni naboj pristalicama: „Bolje jedan dan kao soko živeti, nego sto godina kao miš se skrivati“. Koliko sutradan, međutim, suočen s događajima u svetu, i sam sklonjen od evropske delegacije, primetio je: „Mi moramo da budemo mudri, da se malo sakrijemo ispod kamena, da sačekamo da kiša prođe“. A kada odbacimo humoristički momenat apsurda sokola pod kamenom i kontradikcije u koje Vučić sve češće pada (i što bi trebalo da zabrine i njegove pristaše, i medicinsku struku, i Ustavni sud, pa i sve građane), ostaje mučan utisak da ove dve izjave upravo definišu ukupnu radikalsku politiku kojom vode Srbiju – koju su neki uporedili sa fliperom, drugi s pogubljenošću, a treći sa šizofrenijom. Verovatno su svi pomalo u pravu.&nbsp;
Uoči dolaska europarlamentaraca, u tom istom cirkusu u kome novoradikali imaju apsolutnu većinu, članovi opozicije su pokazali fotografiju Aleksandra Vučića, u srdačnom rukovanju sa osuđenim hrvatskim ratnim zločincem Tomislavom Merčepom. Kakav kontrast, u odnosu na Vučićev izraz lica prilikom susreta sa Piculom, dok je još želeo da se sretne sa njim, i dok nije izdao komandu propagandnoj mašineriji i stranačkim supozitorijama da hrvatskog socijaldemokratu nazovu ustašom.&nbsp;
Oni skloni vicu i satiri u Srbiji – a takvih bar ne manjka – zaključili su da je pokazivanje fotografije Vučića i Merčepa dovelo do pregorevanja žice koja drži uši, u glavama ogromne većine radikalskih birača. Oni malo realniji i skloniji analitici, opet, svesni su katastrofalne kombinacije višedecenijskih dogmi i lagarija, i ovovremenog nekontrolisanog propagandnog aparata. Ovo prvo je užasna scenografija kojoj je cilj da zombira i od realnosti udalji čitav narod, kako bi se njime lakše manipulisalo; ono drugo je tragičan mehanizam kojim se uništavaju životi svih slobodnomislećih, koji ustvrde nešto drugačije.
<h2>KREČENJE ISTORIJE</h2>
S pravom su neki građani Srbije postavili pitanje: ako ima prizora iz Jasenovca, zašto nema iz logora Nedićeve Srbije, koja je revnosno punila i Jasenovac, i Staro Sajmište, i Banjicu, i „Topovske šupe“, i „Crveni krst“, i kamion „dušegupku“, i jame u Jajincima? Možda zato što su u ovim slučajevima na poslovima „satiranja srpskog naroda“ bili angažovani Srbi? A to je onda onaj deo istorije koji, ako ne može da se „prekreči“ pastelnim tonovima, može da se prebriše.
Nikako da svesti dođe da ono šta uspeva na domaćem terenu, ne „radi“ kod stranaca, koji nisu izloženi svakodnevnom ispiranju mozga. Šefica misije EP, Marta Temido, na kraju posete Beogradu rekla je da su dobili zabrinjavajuće izveštaje o represiji i pritiscima, da će inicirati istragu i da će se vratiti u Beograd. Politički, dakle, Vučić je već u živom blatu. A pošto je u njegovom umu posle novosadske tragedije pobedila sirova radikalština, on se u tom blatu radikalski koprca i tone još dublje. Zato je reakcija posmatrača epilog koji se i očekivao, pa je činjenicu da se srušio i četvrti stub spoljne politike Srbije bolje prikriti nekakvom pričom da „ustaše“ nisu htele da gledaju slike „epskog stradanja Srba“.&nbsp;
Možda će neko pronaći i paralelu između etiketiranja svih protivnika srbijanskog predsednika i njegove stranke, i etiketiranja protivnika velikosrpskih hergemonističkih ideja usmerenih na okolne države, čiji su oni inspiratori i organizatori. Odnosno, možda će ko primetiti da su u vizuri povampirenog četništva udruženog sa u srbijanskom društvu vekovima dominantnim motivom - srebroljubljem, svi koji se usprotive javašluku, krađi i ošljarstvu, podjednako kao oni koji dignu glas protiv hegemonije, prisvajanja i osvajanja - ustaše. Da, pomalo perverzno za ratne saveznike, da četnici optužuju ustaše (i obrnuto, preko Drine), ali ko se još seća i ko želi da se seća onoga od pre više od 80 godina...
Zaista, to selektivno sećanje obeležje je srpskog društva i naroda još &nbsp;od epskih narodnih pesama u kojima su stvarni osmanski vazali proglašeni za mitske anti-osmanske junake, pa do novokomponovanih poskočica kojima se veličaju ratni zločinci i ubice na izvitoperenoj nazovi-verskoj manifestaciji. Od pre početka raspada SFRJ to se izdiže na nivo nacionalne mantre, i u „koaliciji“ sa lažima, izmišljenom istorijom i najneverovatnijim konstrukcijama zauzima svest većine namerne da obnovi nekdašnju slavu, kolikogod da je slava izmišljena.
Nedavno je umrla žena koja je na internetu zabavljala ljude toliko neverovatnim pričama o Srbima i veličini, da dan danas mnogi nisu sigurni da se nije samo dobro zavitlavala. A onda je neko primetio da su univerziteti u Srbiji puni nekih „Jovanki Jolić“ sa doktorskom disertacijom.
Tako se, sa znatnim primesama praznoverja koje crkva ne sprečava, već – često – indirektno podržava, te jeftinom para-kulturom i kvazi-medijskim promovisanjem nasilja, bezakonja i nemorala, gradi ličnost svakog pojedinca. Zato je danas prosečan građanin Srbije mentalno eutaniziran, kulturno obezglavljen, duhovno obogaljen i kao rezultat svega - emotivno neuravnotežen.
<h2>NESTAJU ISTINSKE VREDNOSTI</h2>
Nedavno je pisac i nekadašnji ambasador, Svetislav Basara, u svojoj kolumni, na primeru čestih slučajeva kad vozač udari automobilom pešaka, pa pobegne iako može da očekuje da će biti uhvaćen, dao preciznu karakterološku definiciju „srpskog roda“: nespremnost da se prihvati odgovornost za postupke, nada da će se dogoditi nemoguće i užasavajuća bezosećajnost. U novijoj istoriji, to možemo, recimo, uporediti sa neprihvatanjem odgovornosti za Srebrenicu ili Sarajevo, nadom da će Rusi izaći na Dunav i vratiti Kosovo, te gaženjem i opravdavanjem gaženja studenata ili ponižavanjem majke deteta stradalog pod novosadskom nadstrešnicom.
Da, na ovom mestu ima smisla primetiti da Basara opisuje oblik infantilnosti i emocionalne nezrelosti. Oni su bezmalo idealno uklopljeni u mitove i fantazije o sopstvenoj veličini i značaju za civilizaciju, ali i ono što se već odomaćeno naziva „Kalimero sindrom“.
A taj sindrom je genijalno jednostavno opisao sjajni kotorski muzičar Kristijan Đuranović, reagujući na već papagajska ponavljanja lidera stranaka crnogorskih Srba o ugroženosti: „Oni slobodu doživljavaju samo u formatu srpstva kao dominantnog sistema života, politike i religije. Sve ostalo za njih je robija“. Ova se definicija, međutim, može slobodno proširiti diljem „Srpskog sveta“, kako fizičkog tako i mentalnog. Interesantno je da je to prvi primetio Svetozar Pribićević, vođa prečanskih Srba posle ujedinjenja u KSHS, iako su kreatori paralelne istorije njegovu izjavu o plaćanju krvi sa Cera i Kajmakčalana kasnije pripisali hrvatskom poslaniku, kako bi opravdali zločin Puniše Račića.
Ako se izuzme činjenica pogubnosti ideje da se istorija menja i prilagođava dnevnim potrebama, te da upravo takav pristup uništava samo biće naroda, najveće žrtve potrebe da se pojedinac, grupa ili ceo narod prikažu boljim nego što jesu, u stvari su istinske srpske veličine i vrednosti. Nikada jedan Milutin Milanković nije dostigao slavu izmišljenog Obilića. Niti se o delu Mihajla Pupina toliko pričalo, kao o potpunoj laži, da je Vojislav Tankosić išamarao Vinstona Čerčila u Beogradu. Paja Jovanović ili Branko Miljković ostadoše zauvek u senci Marka Kraljevića „junaka“ i Vuka Brankovića „izdajnika“.&nbsp;
Najzad, evo još nekoliko primera koji pokazuju svu tragediju redigovanja istorije. Uzalud što su svi u školi čitali Mažuranićevu „Smrt Smail-age Čengića“, izgleda da je lepše da veruju da je „Za krst časni i slobodu zlatnu“ izrekao srpski knez Lazar. Istorija veli da je Pećka patrijaršija 1557. obnovljena pod Rustem-pašom Opukovićem kao Velikim vezirom, ali je romantičnije verovati da je to bilo za mandata Mehmed-paše Sokolovića. Ili ono čuveno „Vojnici, neprijatelja treba razbiti vašim silnim jurišem“ iz odbrane Beograda 1915. – koje se nekritički prenosi kao epski govor majora Dragutina Gavrilovića, a ono je u stvari romantizovani zapis Đorđa Roša objavljen 1931.
Tako su i škola, i znanje, i kultura ustuknuli pred dnevnopolitičkim potrebama. Povest jednog naroda - nekad slavna, nekad ne, ali istinita, životna, najzad: suštinska karakteristika tog naroda - posustala je pred fantamozgarijama i maštovitim kreacijama dostojnim dobrog romana, ali ne i nauke. A narod, zatupljen fantastičnim pričama i dramatičnim kreacijama usred sopstvene materijalne i duhovne nemaštine i nemoći, više ne zna ni šta je istina, i ne pita mnogo za milione i milijarde koji volšebno izleću iz državne kase.&nbsp;
Nego poput deteta, širom otvorenih očiju, čeka svoju novu bajku pred spavanje.

Nebojša Vučinić

Taoci mita, sluge fantazije

Evropski parlament odlučio je da zamrzne proces ratifikacije trgovinskog sporazuma između Evropske unije i Sjedinjenih Američkih Država, kao odgovor na najnovije prijetnje američkog predsjednika Donalda Trampa, potvrdile su danas glavne političke grupacije u EP.
Ovu mjeru podržali su socijaldemokrate (SD) i poslanici Evropske narodne partije (EPP), dok je ona izazvala podjele među evropskim nacionalističkim strankama.
Predsjednica poslaničke grupe SD Iratkse Garsija Peres izjavila je novinarima da među političkim grupama postoji "većinski dogovor" da se zamrzne trgovinski sporazum koji su EU i SAD postigli prošle godine, piše Figaro.
Najveća politička grupa u EP, EPP, takođe je potvrdila obustavu daljih razgovora o tom sporazumu.
Predsjednik poslaničke grupe EPP Manfred Veber ocijenio je da je sprečavanje bescarinskog pristupa američkih kompanija evropskom tržištu "veoma snažan alat".
Predsjednica centrističke grupe Obnovimo Evropu (Renew) Valeri Aje istakla je da je riječ o "izuzetno moćnoj poluzi", navodeći da ne vjeruje da bi američke kompanije bile spremne da se odreknu evropskog tržišta.
S druge strane, dio nacionalističke desnice usprotivio se zamrzavanju sporazuma. Kopredsjednik grupe Evropskih konzervativaca i reformista (ECR) Nikola Prokaćini ocijenio je da je takva odluka "greška".
Suprotan stav ima grupa Patriote, na čijem je čelu francuski europoslanik Žordan Bardela, koja podržava "suspenziju" sporazuma. Bardela je poručio da je u odnosima sa SAD sada na snazi "odnos snaga". Dogovor, postignut tokom ljeta, predviđa carine od 15 odsto na izvoz iz EU u SAD, dok bi američki izvoz u EU bio oslobođen carina.

Odluka EP: Poslije Trampovih prijetnji zamrznut trgovinski sporazum EU-SAD

Poslanici Evropskog parlamenta neće odobriti istorijski trgovinski sporazum sa Sjedinjenim Američkim Državama (SAD), nakon što je američki predsjednik Donald Tramp najavio nove carine evropskim državama u okviru svojih nastojanja da preuzme kontrolu nad Grenlandom.
Politico navodi da je time budućnost primirja u trgovinskom ratu, definisanog sporazumom koji su u julu prošle godine potpisali Tramp i predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen, postala neizvjesna, prenosi Capital.ba.
Predsjednik Evropske narodne partije, Manfred Veber, kazao je da eskalacija napetosti znači da Evropski parlament neće glasati za pakt kojim se američke carine na uvoz iz Evropske unije postavljaju na 15 odsto, u zamjenu za neprimjenjivanje nameta na američki izvoz.
- Evropska narodna partija je za trgovinski sporazum između EU i SAD, ali s obzirom na Trampove prijetnje u vezi sa Grenlandom, odobrenje u ovoj fazi nije moguće - napisao je Veber na društvenim mrežama.
On je naveo da carine od nula odsto na američke proizvode moraju biti stavljene na čekanje.
Glasanje o ratifikaciji trgovinskog sporazuma očekivalo se 26. januara.
Tramp je najavio dodatnu carinu od deset odsto evropskim državama koje su učestvovale u slanju vojnih trupa na Grenland.
Takođe je najavio da će carine od 1. juna biti povećane na 25 odsto i ostati na snazi dok se ne postigne dogovor o potpunoj kupovini Grenlanda.
Evropski lideri su istakli da je raspoređivanje trupa na Grenlandu odgovor na Trampove tvrdnje o rastućim ruskim i kineskim prijetnjama tom ostrvu.
Predsjednik Evropskog savjeta Antonio Košta upozorio je Vašington da će se sa novim carinama suočiti sa zajedničkim odgovorom Evrope.
Instrument Evropske unije protiv prisile predviđa niz kaznenih mjera protiv trgovinskih partnera koji pokušavaju da prijete Uniji, uključujući ograničenja ulaganja, pristupa javnim nabavkama i zaštite intelektualne svojine.

Evropski parlament neće odobriti trgovinski sporazum sa Vašingtonom

Poslanici Evropskog parlamenta i komesari raspravljaće sjutra, 19. januara, o prijedlozima za objedinjavanje različitih fondova Evropske unije u narednom višegodišnjem budžetu.
Poslanici će raspravljati o prijedlozima za kombinovanje regionalnih, poljoprivrednih i drugih fondova u nacionalne pakete (tzv. nacionalni i regionalni partnerski planovi) zajedno sa izvršnim potpredsjednikom Evropske komisije Rafaeleom Fitom, kao i komesarima Piotrom Serafinom i Kristofom Hansenom.
Komisija je prijedlog predstavila 16. jula 2025. godine, u okviru Višegodišnjeg finansijskog okvira (VFO) za period 2028–2034, a za njega su zajednički nadležni odbori za budžet, poljoprivredu i regionalni razvoj.
Izvjestitelji zaduženi za vođenje rada Evropskog parlamenta na ovom prijedlogu su Karlo Resler, Andrej Novaković i Elsi Katainen.
Na plenarnoj raspravi 12. novembra 2025. poslanici su iznijeli stavove o prijedlozima MFF-a, naglašavajući da regije i lokalne vlasti treba da imaju snažnu ulogu u oblikovanju i trošenju sredstava.
Takođe, Parlament mora da zadrži nadzor nad potrošnjom kako bi se osiguralo da sredstva donose "evropsku dodanu vrijednost".
Istovremeno, poslanici su naglasili da ruralna područja i regije s najvećim potrebama ne smiju izgubiti namjenska sredstva u novom modelu.
Paralelno s radom na sektorskim prijedlozima, Parlament priprema i privremeni izvještaj o pregovorima o višegodišnjem budžetu, koji bi trebalo da bude usvojen na plenarnoj sjednici od 25. do 29. maja 2026. godine.

Evropski parlament o objedinjavanju fondova u višegodišnjem budžetu EU

Njemačka automobilska industrija očekuje da će kancelar Fridrih Merc tokom putovanja u Kinu zahtijevati liberalizaciju tržišta.
&nbsp;- Njemačka strana mora predstaviti detaljan prikaz gdje Kina narušava konkurenciju - rekla je Hildegard Muler, predsjednica njemačkog udruženja automobilske industrije VDA, za nedjeljno izdanje novina Di Velt (Die Welt).
Ona je dodala da cilj razgovora mora biti daljnje otvaranje tržišta s obje strane, a ne međusobna izolacija.
Njemački proizvođači automobila nedavno su zabilježili značajan pad prodaje u Kini. Osim visoko subvencioniranih novih lokalnih marki električnih automobila, to je i zbog novog poreza na luksuz na skupe automobile, koji uglavnom utiče na njemačke marke.
- Takođe očekujemo da će Kina dati konstruktivne predloge za smanjenje narušavanja konkurencije - rekla je Muler.
&nbsp;Šef VDA-e upozorio je na izazivanje protivreakcija novim propisima EU-a, poput davanja prednosti evropskim automobilima u javnoj nabavci, premijama za kupovinu ili carinama.
&nbsp;- Čak i ako se od Kine traži da da ponude, Evropa općenito mora odvagati postupke i odgovarajuće reakcije. Zavisno od odluke, lokalna industrija mogla bi se suočiti s protivmjerama Kine - rekao je Muler.
&nbsp;Merc će sljedeće sedmice otputovati u Kinu na razgovore o političkim i ekonomskim vezama, kao i o sigurnosnim pitanjima. To će biti njegova prva posjeta zemlji od preuzimanja dužnosti.
&nbsp;Trgovinske napetosti između Berlina i Pekinga tinjaju, posebno oko rijetkih zemalja - ključnih sirovina koje se koriste u proizvodima poput mobitela i elektromotora.
&nbsp;Njemački i evropski proizvođači izvijestili su o nestašicama tih materijala povezanim s restriktivnom kineskom trgovinskom politikom.
&nbsp;Njemačka izvozna industrija izrazila je kritike zbog onoga što opisuje kao nelojalnu konkurenciju na svjetskim tržištima u odnosu na subvencionisane kineske kompanije, pozivajući na jednake uslove za strane firme.
&nbsp;Merca će pratiti poslovna delegacija, a trebalo bi da prisustvuje i sastanku Njemačko-kineskog ekonomskog savjetodavnog odbora.

Merc da zahtijeva liberalizaciju tržišta u Kini

NASA je saopštila da preduzima korake kako bi potencijalno poništila lansiranje rakete Artemis II nakon što je otkriven prekinut protok helijuma.
Agencija je navela da preduzima korake za vraćanje rakete Artemis II i svemirske letilice Orion u zgradu za montažu vozila u Svemirskom centru Kenedi na Floridi.
- Ovo će gotovo sigurno uticati na prozor za lansiranje u martu - navode iz NASA-e.
Agencija je tokom noći primijetila prekid protoka helija u privremenoj pogonskoj fazi rakete sistema za lansiranje u svemir. Protok helijuma je potreban za lansiranje.
NASA je u petak saopštila da planira 6. marta lansirati četiri astronauta oko Mjeseca i nazad u okviru svoje misije Artemis II, nakon što je uspješno završen test punjenja gorivom zbog kojeg je misija ranije ovog mjeseca morala biti obustavljena.
Četiri astronauta misije Artemis II, tri Amerikanca i jedan Kanađanin u petak su ušli u drugi period karantina u iščekivanju novog ciljanog datuma lansiranja, koji je NASA objavila "uz ograde" jer je, kako je saopšteno, još ostalo mnogo pripremnog rada nakon testa punjenja gorivom.
NASA ima nekoliko dostupnih datuma početkom marta za lansiranje Artemisa, koji će obaviti 10-dnevno putovanje oko Mjeseca, ali neće sletjeti.
Let će odvesti ljude dalje u svemir nego ikad prije i, prema NASA-i, misija će letjeti oko 7.600 kilometara iza daleke strane Mjeseca, nadmašujući rekord udaljenosti koji je postavio Apollo 13 1970. godine. Misija će testirati sisteme za buduća istraživanja dubokog svemira.
Misija je priprema za Artemis III, što će biti prvo ljudsko slijetanje na Mjesec od posljednjeg leta programa Apolo u decembru 1972. godine.

NASA razmatra odgađanje lansiranja rakete Artemis II, otkriveno da je prekinut protok helijuma

Više saobraćajnica u Podgorici biće danas privremeno zatvoreno za saobraćaj zbog pokazne vježbe pripadnika Specijalne i Posebne jedinice policije i Grupe za protivdiverzionu zaštitu.
Iz Uprave policije je saopšteno da će vježba niti organizovana u krugu Ambasade Sjedinjenih Američkih Država.
- Za saobraćaj će, do 11 sati, biti zatvoren dio Bulevara Revolucije od raskrsnice sa Ulicom Ivana Vujoševića do raskrsnice sa Ulicom Džona Džeksona, zatim most Union Bridge, Ulica Džona Džeksona, kao i Ulica Ivana Milutinovića od raskrsnice sa Bulevarom Revolucije do raskrsnice sa Bulevarom Svetog Petra Cetinjskog - navodi se u saopštenju.
Ističe se će dio vježbe biti održan i u parku Petrovića u istom vremenskom periodu.
Iz policije su napomenuli da će prilikom izvođenja vježbe biti upotrijebljena manevarska municija i vježbovne šok bombe.

Zbog vježbe policije zatvaranju više ulica u Podgorici

Studenti na nekoliko univerziteta u Iranu organizovali su antivladine proteste, prve takve skupove od prošlomjesečne smrtonosne represije vlasti.
BiBiSi (BBC) je potvrdio snimak demonstranata koji su u subotu marširali kampusom Tehnološkog univerziteta Šarif u glavnom gradu Teheranu. Kasnije su viđeni sukobi između njih i pristalica vlade.
Na drugom teheranskom univerzitetu održan je protest sjedenjem, a izvještaji govore o skupu na sjeveroistoku.
Studenti su odavali počast hiljadama poginulih u masovnim protestima u januaru.
Sjedinjene Američke Države (SAD) jačaju svoje vojno prisustvo u blizini Irana, a predsjednik Donald Tramp je rekao da razmatra ograničeni vojni udar.
SAD i njihovi evropski saveznici sumnjaju da Iran radi na razvoju nuklearnog oružja, što je Iran oduvijek negirao.
Američki i iranski zvaničnici sastali su se u utorak u Švajcarskoj i izjavili da je postignut napredak u pregovorima usmjerenim na ograničavanje iranskog nuklearnog programa.
Ali, uprkos prijavljenom napretku, Tramp je nakon toga rekao da će svijet u narednih 10 dana saznati hoće li biti postignut dogovor s Iranom ili će SAD poduzeti vojnu akciju.

Tag: evropski-parlament